ортопедия
問題一覧
1
Металдыкерамикалы жасанды тіс сауытына арнап тісті егеуде тістің түйісу беткелерін қандай бормен егейді:
конустәрізді
2
Тістің анатомиялық сауытының үштен бір бөлігі бұзылуында қолданылатын жасанды тіс сауыты
қалпына келтіретін
3
М атты науқасқа металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында алдыңғы тістерінде бірінші дәрежелі қозғалғыштық болуына байланысты бірфазалы әдіспен қалып алуға шешім қабылданды. Қандай қалып алу материалын пайдаланған жөн:
полиэфирлі
4
Жоғарғы жақ сүйегі альвеолярлы өсіндісінің саңырауқұлақ тәрізді формасы кезінде және жоғарғы ерін үзеңгісі қысқа кезінде алмалы-салмалы протездің бекітілуінің кері әсерін жою үшін қолданылатын кламмер
металдыпластмассалы пелоттар//
5
М атты науқасқа металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында алдыңғы тістерінде бірінші дәрежелі қозғалғыштық болуына байланысты, қандай қалып алу материалын пайдаланған жөн:
бірфазалы полиэфирлі
6
Кіші және үлкен азу тістерді жоғалту барысында фронталды тістер аралас қызмет атқарғанда олардың клиникалық сауыт бөлігінің қысқару себебі:
эмал мен дентиннің ерте тозуы
7
Доғалы протезді дайындаудағы доғаның үстіңгі шеті мен шырышты қабат арасында жаралар профилактикасы үшін жасалатын (Рузуддинов С.Р. бойынша) 0,5 мм-дей қуыстың жағдайы қандай клиникалық кезеңде тексеріледі:
үшінші
8
86 жастағы қант диабеті ауруымен диспансерлік есепте тұратын науқастың төменгі жақ сүйегінің менталды қуыс аймағындағы дара сынығын Гардашников шендеуішін қолданып 1 ай емдегеннен кейінгі жүргізілген рентген зерттеудің нәтижесінде сүйектердің дұрыс бітіспеуі байқалды. Науқастан қандай негізгі клиникалық көріністі байқауға болады:
ұстап көргенде сынық бөліктерінің қозғалуы
9
С.Rumpel бойынша тірек тіндеріне қысымның әртүрлі жолдармен берілетінін ескере отырып жасалған эстетикалық физиологиялық емес протез түрі:
жартылай алмалы-салмалы
10
Альвеолярлы өсінді жотасында орналасқан горизонталды бағытта еркін қозғалатын шырышты қабат қазғалып кетпес үшін қолданылатын қалып алу түрі:
қысымсыз алу
11
Науқас алмалы-салмалы протезге қалыптаса алмағанына және протезді кисе ауру сезімі пайда болатынына шағымданып келді. Пртоез базисін қайта өңдеп жасау кезінде қандай анатомиялық түзілістерді оқшаулау үшін фрезамен ойық жасайды, ойықты жабу үшін қандай материалдарды қолданады:
маллопласты – ішкі өте қисық сызықты
12
М атты науқастың алдыңғы тістеріне металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында бірфазалы әдіспен қалып алу қандай клиникалық жағдайға байланысты болады:
тістері қозғалғыш болуына байланысты
13
М атты науқас төменгі жақ сүйегіне бір ай бұрын жасалған доғалы протезге қалыптаса алмағанына, тамақ шайнай алмайтынына және протездің алдыңғы бөлігін басқанда немесе сөйлегенде ауру сезімі пайда болатынына шағымданып келді. Қарап көрген кезде протез доғасының тіласты шырышты қабатына батып тұрғаны анықталды. Сіздің іс-әрекетіңіз:
0,5 мм қуыс болатындай етіп протезді қайта жасау
14
Науқас 62 жаста, жартылай алмалы-салмалы протезді тапсыру кезінде, 1.8-тістің дефект жағына қарай 28 градусқа қисаюына байланысты протезді отырғызу қиындады. Бұндай қиыншылықтың алдын-алу үшін 1.8-тісті протез жасар алдында не істеу керек еді:
тіс ұлпасын алып, цилиндртәрізді етіп егеп, штампталып жасалатын сауыт қою
15
86 жастағы қант диабеті ауруымен диспансерлік есепте тұратын науқастың төменгі жақ сүйегінің менталды қуыс аймағындағы дара сынығын Гардашников шендеуішін қолданып 1 ай емдегеннен кейінгі жүргізілген рентген зерттеудің нәтижесінде сүйектердің дұрыс бітіспеуі байқалды. Ары қарай емдеу жолын көрсетіңіз:
шарнирлі протез жасау
16
Науқастың төменгі және жоғарғы жағына 8 жыл бұрын жасанды пластмасса тістері бар толық алмалы-салмалы протез жасалған. Ас қабылдағанда, ауызын кең ашқанда самайына, көзіне, құлағына, беліне жететін, протез астында пайда болатын ауру сезіміне, шықшыт буынының қытырлайтынына шағымданады.
Тексеру кезінде төменгі жақ сүйегінің ауызды ашу кезінде қисық-қисық қатты қозғалатындығы, пальпация жасағанда самай мен шайнау бұлшық еттерінің әр жерінен ауру сезімі анықталды. Дифференциальды диагноз жүргізу үшін не істеу керек:
тыныш жағдайда және тістем кезінде беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігін өлшеу
17
Науқастың төменгі және жоғарғы жағына 8 жыл бұрын жасанды пластмасса тістері бар толық алмалы-салмалы протез жасалған. Ас қабылдағанда, ауызын кең ашқанда самайына, көзіне, құлағына, беліне жететін, протез астында пайда болатын ауру сезіміне, шықшыт буынының қытырлайтынына шағымданады.
Тексеру кезінде төменгі жақ сүйегінің ауызды ашу кезінде қисық-қисық қатты қозғалатындығы, пальпация жасағанда самай мен шайнау бұлшық еттерінің әр жерінен ауру сезімі анықталды. Ортопед томатолог-дәрігердің іс-әрекеті:
беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігін қалпына келтіріп, жасанды фарфор тістер қойып, толық алмалы-салмалы протезді қайта жасау
18
Жоғарғы жақ сүйегінің алдыңғы бөлігіндегі ақауға салынған жартылай алмалы-салмалы протезі бар науқас сөйлеген кезде «Ф» дыбысын дұрыс айта алмайтыны анықталды. Протезді клиникалық тұрғыдан бағалағанда алдыңғы жасанды тістердің мойыны «жымыю сызығынан» 3 мм жоғары орналасқан, тістердің кесу қыры еріндердің түйісу сызығынан төмен орналасқан. Дыбыс түзілудің бұзылуы неге байланысты, сіздің іс-әрекетіңіз:
жоғарғы жасанды күрек тістер ұзын, протезді қайта жасау керек
19
Науқас тірегі 1.3; 1.2; 2.2; 2.3 тістер болатын бес жыл бұрын жасалған металдыкерамикалы көпір тәрізді протездің сынғанына шағымданып келді. Қарап көру кезінде 1.7; 1.6; 1.4; 1.1; 2.1; 2.4; 2.5; 2.7 тістерінің, барлық астыңғы азу тістерінің жоқ екендігі анықталды. Көпіртәрізді протездің сынуына себеп болған жағдайды көрсетіңіз:
бекітілмеген тістем, тиімсіз протездеу
20
Науқас 1.5; 1.4; 2.4; 2.5 тістерінің жоқтығына, кратертәрізді фасеткалы эстетикалық ақауға, төменгі күрек тістерінің аса сезімталдығына шағымданып келді. Тірегі 1.6; 1.3; 1.2; 1.1 мен 2.6; 2.3; 2.2; 2.1 болатын екі металдыкерамикалы көпір тәрізді протез жасалған. Бір жылдан кейін науқас төменгі күрек тістерінің сауыт бөлігінің 1/3 дәрежеде қажалғанына шағымданады. Төменгі алдыңғы күрек тістерінің клиникалық сауыт бөлігінің қысқару себебін керсетіңіз:
эмал мен дентиннің аса қажалуынан
21
Тіс емханасына 55 жастағы 1,1 тісі жоқ науқас келді. Қалған тістері сау. Анамнездіне- екі апта бұрын стационардан миокард инфаркты бойынша емделіп шықты. Сіздің тактикаңыз
жарты жылға уақытша алмалы-салмалы пластиналы протез жасау
22
Науқас А. жоғарғы жақ тіс қатарының фронтальді бөлігіндегі сынықтар кезінде қолданылатын шендеуіш
кергіші (распоркасы) бар тегіс шендеуіш
23
Науқас В. Тигерштед шендеуішін шешкеннен кейін тістемнің бұзылғандығы және сынықтардың дұрыс бітіспегендігі анықталды. Себебін анықтаңыз:/
сынықтар дұрыс құралмаған
24
Жоғарғы жақта 18, 17, 16, 15, 24, 25, 26, 28 жартылай екіншілік адентиясы. 27 тіс аз мөлшерде мезиальді жаққа ығысқан. Торусы айқындалған. Төменгі жақ тіс қатарылары сау (интакты). Қолданылатын ортопедиялық ем
жоғарғы жақтың 13, 14, 23, 27 тістеріне бекітілген бюгельді протез
25
25 жастағы науқас ортопедиялық стоматология клиникасына үнемі пломбаның түсе беретініне шағымданып қаралды. Тексеру кезінде 2.6 тісте тіс сауытының 1/3 бөлігі бұзылған, тіс пломбаланған, антагонист тістермен түйіспейді. Дәрігер 1-клиникалық кезеңде 2.6 тісті егеп, жоғарғы жақтан жартылай анатомиялық үлгі алды. 2.6 тіске металл штампталған сауыт жасалды. Сауытты өлшеп тексеруде сауыт окклюзияны көтеріп тұр. Қай кезеңде қателік жіберілді, тістем неге көтерілді?
+1-лабораториялық кезең, тіс дұрыс мүсінделмеген
26
3.7 тіске металл штампталған сауытты өлшеу кезінде, сауыт окклюзияда кедергі жасады. Тіс цилиндр пішінде егелген, окклюзиялық беті мен антагонист тістер арасында 0,2 мм қалыңдықта горизонтальды саңылау бар. Көрші тістер арасынан зонд емін-еркін өтеді. Қай кезеңде, қандай қателік жіберілген?
1-лабораториялық кезең, тіс дұрыс мүсінделмеген
27
Металлокерамикалық сауыт дайындаудың 2-клиникалық кезеңінде металл қаңқа тіс тұқылына жеңіл орнатылады, саты бойымен дұрыс орналасқан, антагонист – тістермен окклюзия аралық саңылау 0,5 мм, металл қалпақшаның қалыңдығы 0,8 мм тең. Қандай асқыну болуы мүмкін?
керамикалық массаның сынып кетеді
28
Науқастың 2.2,2.3,2.4,2.5,2.6 тістері жоқ, 1.1, 2.1, 2.7 тістері сау, патологиялық өзгерістер анықталмаған, дәрігер науқасқа тірегі 1.1,2.1 және 2.7 тістер болатын металлокерамикалы көпірлі протез жасауды ұсынды. Протез конструкциясы дұрыс таңдалды ма, неге?
дұрыс емес – тірек тістерге көп күш түседі
29
50 жастағы науқас 2.1;1.1,2.2 тістерінің болмауына шағымданып, көпірлі протез жасауды сұрайды. Пластмассалы фасеткалы металл құрама көпірлі протезді тапсыру кезеңінде протезді тірек тістерге отырғызған соң, фасетка альвеолярлы өсіндінің шырышты қабатына тығыз жанасып жатқанын анықтады. Орталық окклюзия жағдайында фасеткадағы жоғарғы күрек тістер ғана түйіседі, ал басқа тістер түйіспейді. 1.3 тістің сауыты мен аралық бөлімнің арасындағы дәнекер қызыл иек емізікшесіне тиіп тұр, протезге түзетулер жасаған соң дәрігер висфат-цементпен тіске бекітті. Қандай түзету жүргізу қажет болды?
қызыл иек емізікшесін дәнекерден босатып және көпірлі протезді тереңірек енгізу
30
47 жастағы науқас ортопедиялық стоматология клиникасына төменгі жақтағы тістерінің болмауына шағымданып қаралды. Тістері 5 жыл бұрын кариестің асқынуынан жұлынған. Тістері төзімді. Тіс қатарының формуласы: 8765432112300678. Диагноз қойыңыз? Ең тиімді протез конструкциясын таңдаңыз
тіс қатарының ақауы Кеннеди бойынша 3 класс, металды көпірлі протез
31
Бүйірлі тістердің ІІ дәрежелі патологиялық желінуі кезінде, оларға металл штампталған сауыт қолдану тиімді ме, неге?//
тиімді, өйткені металл штампталған сауыт қалыңдығы тістемді қалыптастырады
32
Науқаста тіссіз жоғарғы жақ. Альвеолярлы өскіннің атрофиясы орташа дәрежелі, бұдыры аз айқындалған, таңдай тереңдігі орташа, торусы айқын. Диагноз қойыңыз?/
толық екіншілік адентия, Оксман бойынша ІІ- тип
33
Науқастың төменгі жағына жеке дара қасықты Гербст сынамасы бойынша өлшеп тексеру кезеңі. Жұтыну сәтінде жеке дара қасық төменгі жақтан ығысады, сіздің іс-әрекетіңіз?
қасықты жақ-тіл асты сызығының бойымен қысқартады
34
3-ші клиникалық кезеңде протездің балауыз конструкциясын ауыз қуысына енгізіп, орталық окклюзия жағдайында алдыңғы тістер арасында саңылаудың пайда болғаны анықталды, төменгі жақты алдыға жылжытқанда тістер барлық тіс доғасында жақсы түйіседі. Қай кезеңде қателік жіберілді, неліктен?
2-клиникалық кезең, орталық окклюзияны анықтауда алдыңғы окклюзия бекітілген
35
Науқасқа штампталып-дәнекерленген көпіртектес протез жасалған. Протез аймағындағы қызыл иек қызарған, ісінген. Сауыт қырларын зондпен тексергенде қыры анықталмайды. Қай кезеңде қателік жіберілген?/
3-клиникалық кезеңде
36
Науқас, 32 жаста. 11тістің аймағындағы ауырсынуға шағымданады. Тексергенде қатты тіндердің патологиясы анықталмады.Анамнезде механикалық жарақатқа шағымданады. Қандай зерттеу әдістерін жүргізу керек?
рентгенография
37
Науқас С., 27 жаста, протездеу мақсатында қаралды. Объективті: беттің төменгі бөлігінің биіктігі өзгермеген. Ауыз қуысының шырышты қабаты бозғыл-қызыл түсті.
Тіс формуласы: 870054321/12345678. Диагноз қойыңыз?
Кеннеди бойынша 3- класс
38
Науқас Е. 25 жаста самай төменгі жақ буыны қызметінің кенеттен бұзылуына шағымданып келді.Сонымен қатар буын аймағындағы ауырсынуды байқайды.Анамнез:бұл симптом алма жеу барысында аузын қатты ашқан соң байда болған.Науқастың айтуы бойынша самай төменгі жақ буыны аймағын саусақпен басқан кезде ,төменгі жақтың қызметі қалыпына келеді.Обьективті:беті симметриялы,тері жамылғысы таза,тістемі ортогнатиялық,ал қызыл түсті.16,17 тістерінде пломбасы бар.Мүмкін болатын диагнозын қойыңыз:
жақтың шығып кетуі
39
Науқас Ж. 52 жаста аузында металлдың және қышқыл дәмнің пайда болуына шағымданып келді.Анамнез:2 ай бұрын протезделген.Обьективті:ауыз қуысы кілегей қабатыөзгеріссіз,ауызында түрлі материалдан (алтын балқытпадан жасалған көпір тәрізді протез,тот баспайтын болат)жасалған протезі бар,бекітілген тістем.Тері сынамасы никель,хром,кобальтқа теріс әсер береді.Мүмкін болар диагнозды қойыңыз:
гальвоноз
40
Науқас А., 70 жаста ортопедиялық стоматологиялық клиникаға тістерінің жоқ болуына,эстетиқалық ақауға,шайнау қызметінің бұзылуына шағымданып келді.Ауру анамнезі:Тіс жегісінің асқынуына байланысты тістері 10 жыл бойы жұлынған.Бұрын алмалы протездермен протезделмеген.Обьективті:
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 к к 0 п 0 0 0 0 0 к п к 0
Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жоғарғы жақта Кеннеди бойынша І класс және төменгі жақта Кеннеди бойынша ІV класс
41
Науқас Н.обьективті қарау кезінде тістің қатты тіндерінің аса жоғары қажалуы ,барлық тістер сауыттарының вертикалды көлемінің кішіреюі,альвеола аралық биіктігінің төмендеуі,беттің үштен бір бөлігі биіктігі өзгеріссіз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жергілікті компенсирленген қажалуы
42
Науқас Г. 62 ж. Объективті:жоғары және төменгі жақ альвеолярлы өсіндісі айқын,кілегей қабығы сәл солғын.Таңдайы кілегей қабықпен біркелкі жабылған,артқы бөлігі сәл солғын.Кілегей қабықтың табиғи қыртыстары(ерін ,ұрт,тіл үзбелері)жоғарғы жақта да,төменгі жақта да альвеолярлы өсіндіден алшақ орналасқан.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
IІI класс Суппле бойынша
43
Науқас Б., 75 жаста,жоғарғы жағында толық және төменгі жағында жартылай тістердің толық жоқ болуына шағымданып келді.Обьективті:
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 0 0 0 0 0 0 0 0
Қарау кезінде:альвеолярлы бөлігі биік,сәл солғын кілегей қабықпен жабылған,жоғарғы жақ төмпешіктері жоғары,таңдай тігістері айқын,артқы үштен бір бөлігі солғын кілегей қабықпен жабылған.Мүмкін болатын қойыңыз:
жоғарғы жақта Оксман бойынша 1 тип,төменгі жақта Кеннеди бойынша І класс
44
Науқас У., 45 жаста ортопедиялық стоматология клиникасына тістерінің жоқ болуына эстетикалық ақауға,шайнау қызметінің бұзылуына шағымданып келді.Ауру анамнезі:тіс жегінің асқынуына байланысты тістері 7 жыл бойы жұлынған.Бұрын алмалы протездермен протезделмеген.Обьективті:
0 0 0 0 п п 0 0 к п 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 к к 0 п 0 0 к п к 0
Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жоғарғы жақта Гаврилов бойынша ІІІ класс және төменгі жақта Гаврилов бойынша ІІІ класс
45
Науқас 35 жаста,11 тісінің жоқ болуына,эстетикалық ақауға,фонетиканың бұзылысына шағымданады.Тіс жегінің асқынуына байланысты тісі 2 апта бұрын жұлынған.
Объективті:11 тісі жоқ.Кілегей қабығы патологиясыз.Тістемі ортогнатиялық.21,12 тістері мықты,перкуссия ауырсынусыз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
Кеннеди бойынша ІV класс
46
Науқас 63 жаста бір жақты ауырсынуға шағымданып келді.Төменгі жақта қытыр және қозғалысы шектеулі,әсіресе таңертен.Буындарында шу,бас ауруы.Обьективті:бүйірлік 28, 27, 26, 46, 47, 48 тістерінің және 14, 13, 12, 11, 21, 21, 22, 23, 24, 25 тістерінің патологиялық қажалуы.Аузын ашқан кезде төменгі жақ бір жағына қарай ығысады.Аузының ашылуы 3 см шектелген.Латеральды қанат тәрізді бұлшықеттің пальпациясы ауырсынусыз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
СТЖБ шығып кетуі
47
Науқас И., 30 жаста 1.2 тісінің сауыт бөлімі бұзылған және түсі өзгерген. Тістің окклюзиялық бетінің бұзылу индексі (ТОББИ) > 0,8. Штифті тістің қай құрылымын ұсынасыз?
толыққұйылған штифті тіс
48
Науқас В., 48 жаста тістерінің қозғалғыштығына ,шайнау қызметінің бұзылысына шағымданып келді.Объективті: жоғарғы еріні сәл шығыңқы,жоғарғы алдыңғы тістері желдеткіш тәрізді орналасқан.11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24 тістерінің қозғалғыштығы І дәрежелі, 28, 27, 26, 36, 37, 38 тістері жоқ. Тістемі ортогнатиялық.Тіс арасында трема және диастемалары бар.Пальпация кезінде барлық тістерінің тіс-қызылиек қалталарынан аз көлемде ірің шығады.Қызылиегі гиперемияланған,ісінген.Емдеу жоспарын құрыңыз:
фронтальды стабилизация қалпақшалы шендеуіш пайдалана отырып
49
Науқас 17 тісінің сауыттық бөлігінің бұзылуына шағымданып келді. Анамнез: 17 тіс тіс жегі бойынша терапевт-стоматологта бірнеше рет емделген.Қойылған пломба 2 рет түсіп қалған.Объективті: 17 тістің клиникалық сауыты төмен,оққлюзиялық бетінде үлкен пломба тұр. Тіс депульпирленген, перкуссия ауырсынусыз, рентгенограммада түбірлік каналы түбір ұшына дейін пломбыланған.Патологиялық өзгерістері жоқ.Емдеу жоспарын құрыңыз:
тұтас құйылған сауыт
50
Науқас 35жаста. Жоғарғы жақ тістерінің жоқ болуына шағымданып келді.Анамнез: Тіс жегінің асқынуына байланысты тістері 10 жыл бойы жұлынған.Бұрын протезделмеген.Объективті: 2.4,2.5,2.6,2.7 тістері жоқ. 3.3,3.5,3.6,3.7 тістері аймағындағы альвеолярлы өсінді ығысқан және үлкейген.Тіс түбірлері жалаңаштанбаған.,қызылиек қалталары жоқ.Тістерінің экстра-және интеральвеолярлы бөлігі арақатынасы өзгеріссіз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жартылай адентия, окклюзиялық биіктігінің төмендеуінен және төменгі жақтың дистальды ығысуына байланысты
51
Науқас 56 жаста шайнау және сөйлеу кезінде тіссіз төменгі жаққа протездің дұрыс бекітілмеуіне шағымданып келді. Объективті: кең көлемді үлкен тіл байқалады,тіл барлық бос орынды алады.Емдеу жоспарын құрыңыз:
алмалы протезді кері жасау
52
Науқас 44 жаста,ортопедиялық стоматология клиникасына 26 тісінің бұзылуына шағымданып келді.Объективті:26 тістің клиникалық сауыты төмен,тіс жегісімен зақымдалған.Перкуссия ауырсынусыз.Рентгенограммада түбірлік каналдары түбір ұшына дейін пломбаланған.Емдеу жоспарын құрыңыз:
пломбаны қалпына келтіріп,кейін штампталған коронкамен протездеу
53
Бірінші кезеңде тістерді алдын ала дөрекі егеуде алмазды бұрғылардың қандай түсі қолданылады:
қара
54
Ақырғы егеуде, кертпені, өткір қырларды, фланецті тегістеу үшін абразивтілігі төмен алмазды бұрғылардың қандай түсі қолданылады:
қызыл
55
Жақтың орталық ара қатынасын анықтау кезеңінде қатты базисті қашан қолданады:
Катц-Гельфанд әдісімен ауыз ішінде тегістеуде
56
Жоғарғы жақтан қалып алу кезінде құсу рефлексін болдырмау үшін қолданылатын тиімді әдіс:
30-40 мин. бұрын 0,0015гр галоперидолқабылдау
57
Гнатодинамометрия
шайнау қысымына пародонт төзімділігін анықтайды
58
Аттачмендар бекітудің қандай түріне жатады:
механикалық
59
Анатомиялық сауыт- бұл:
эмальмен жабылған тіс бөлігі
60
Клиникалық сауыт-бұл:
қызылиектен шығып тұратын тіс бөлігі
61
Алмазды цилиндрлі басшасы жұқа бормен ақырғы финирлеудің ақырғы кезеңінде дәрігер-ортопедпен қандай іс әрекет жүргізіледі:
поднутрение аймағын жоя отырып, вестибулярлық және оральдық бетіндегі ұшты қырларын апроксимальды бетіне қарай тегістейді
62
Жалғыз сауыт астына егелген тістің қатты тіндерінің көлемі, байланысты:
тістің анатомиялық пішіні және сауыттың материалына
63
Көпіртәрізді протездің тіректік сауыт астына егелген тістің қатты тіндерінің көлемі, байланысты:
анатомиялық пішіні және тістердің параллельдігі
64
Жартылай алмалы салмалы протезді тексеру кезеңінде жасанды тістердің толық фиссуралы-төмпешікті қатынастың болуы, ал антогонист тістерде байланыстың болмауы неге байланыстыкового:
окклюзиондық білікте балауызды жеткіліксіз қысу себебінен
65
Толық алмалы протездермен протездеудің үшінші клиникалық кезеңінде, науқасқа тілдің ұшын жұмсақ таңдайға тигізіп, жұту қимылын жасауды қандай окклюзия кезінде анықтайды:
орталық
66
Толық алмалы протездермен протездеудің екінші клиникалық кезеңінде жеке дара қасықтың қай аймақтың коррекциясы үшін ұртты сору сынамасын жүргізеді:
ұрт-альвеолярлық аймақта
67
Толық алмалы протездермен протездеудің екінші клиникалық кезеңінде жеке дара қасықтың қай аймақтың коррекциясы үшін еріндерді түтікке созу сынамасын жүргізеді:
алдыңғы бөлікте
68
Тіс қатарының деформациясын жою үшін(16тісті 0,4мм жылжыту),тістерінің жартылай жоғалтуына байланысты қандай емдеу жоспарын жүргізесіз:
егеу арқылы тісті қысқарту
69
Жоғарғы жақтың толық алмалы-салмалы протездінің балауыз құрылымын тексеру кезінде протездің нашар бекітілетіні байқалды. Қарап тексеру кезінде ауызды ашқанда жоғарғы ұрт-қызыл иек үзбелерінің қатты созылып протезді итеріп шығарып жіберетіні анықталды. Дайыдаудың қай кезеңінде қателік кеткен:
жеке дара қасықты отырғызып көру кезінде
70
Жалған буынның пайда болуына себеп болады:
сынықтарды бекітудің әлсіздігі
71
Тіс қатары түгел жоғарғы жақ сүйегіне дайындалатын обтирлеуші протезде қолданылатын ең ыңғайлы бекіту элементтері
тіреп-ұстап тұратын кламмерлар
72
Жоғарғы және төменгі жаққа жартылай алмалы-салмалы протездің балауызды құрылымын отырғызып тексеру кезінде, беттің төменгі бөлігі ұзарып, бет қатпарлары тегістеліп, еріндері күшпен әзер түйісіп, сөйлеген кезде тістері бір-біріне тықылдап тиеді, алдыңғы тістер арасындағысаңылау әзер көрінеді. Барлық антогонист тістері толық түйіседі. Протезді дайындаудың қай кезіңінде қандай қателіктер кеткен:
тістем биіктігінің қысқаруы, 2-клиникалық кезең
73
Тіс техникалық зертхананың негізгі дайындық бөлмесінде қандай жұмыстар жүргізіледі
гипспен жұмыстар
74
Қызылиек деңгейінде сауыттың сынуы протездеудің келесі түрін қажет етеді
қондырма
75
34 және 35 тістері жоқ. Диагноз қойыныз:
Кеннеди бойынша тіс қатарының 3 класс ақауы
76
Келесі белгілердің қателік себебін көрсетіңіз
1. сөйлеу кезінді мұрын-ерін және иек асты сызықтар тегістеледі:
2. физиологиялық тыныштық кезінде тістердің арасында саңылау болмайды:
беттің төменгі бөлігі биіктігінің жоғарылауы
77
Келесі белгілердің қателік себебін көрсетіңіз:1.сөйлеу кезінде мұрын-ерін және иек асты сызықтары айқын, 2.физиологиялық тыныштық кезінде тістердің арасында саңылау 6-8 мм:
беттің төменгі бөлігі биіктігінің төмендеуі
78
Толық алмалы-салмалы протездердің конструкциясын тексеру кезінде: бүйір тістердің түйісулері тегіс емес және бұдырлы түйіскендігін тістесудің биіктегені анықталды, алдыңғы тістер арасында саңылау бар. Орталық қатынасты анықтаған кезде қатені анықтаңыз:
төменгі жақтың алға жылжуы
79
Жоғарғы жақтың жабынды шырышты қабық атрофияланған, таңдай тігіс аймағы кең, қантамыр – жүйке шоғырының шығу орнын сипап тексергенде ауру сезімі байқалады. Қалыптың түрі:
декомпресиялық
80
Жоғарғы және төменгі жақтардың жабынды шырышты қабығының батымдылығы әр түрлі дәрежеде таңдай торусы, сызықтары айқындалған. Қандай қалып тағайындалған?
диференцияланған
81
Анатомиялық қалыптың сапалық белгілері:
ғаныштық қалыптың барлық бөліктері бір-біріне жақсы бекіген. протездік құндақты, өтпелі қатпарды, тіс қатарын, тіс аралық контурлар және мойын аймақтарын айқын сипаттайды. Қасық жиегінен, түбіне дейінгі қалып қалыңдығы 3-4мм.ауа көпіршіксіз
82
Күрек тістер мен ит тістер жоқ кезінде келесідей шағымдар айтады
эстетикалық ақау, сөйлеу бұзылыстары, тағамды тістеудің қиындығы
83
"Клиникалық экватор"түсінігіне дұрыс анықтама бер:
альвеолярлық өсіндідегі қызметтік-кеңістіктегі орналасқан клиникалық сауыттың вестибуло-оральдық шығыңқы бөлігі
84
"Клиникалық мойын"түсінігіне дұрыс анықтама бер//
тістің мойыны деңгейіндегі, қызылиек жиегімен өтетін болжама сызық
85
Көпір тәрізді протездің құрамдық бөліктері:
тіректік сауыт, денесі
86
Тіс протездерін бекітуге, етенцияға және тұрақтандыруда қолданылатын және де қос бөліктен матрицадан және патрицадан тұратын механикалық құрылғы -:
аттачмендер
87
Тістер жартылай жоғалғанда қызметтік жағынан тіс қатарлары негізгі екі топқа бөлінеді:
функциональдық жүктеме жағдайында немесе қалыпты жағдайда, антагонистері бар (функциональдық топ) немесе олар жойылғанда (функциональдық емес топ)
88
Тігілген сополимердің қасиеті байланысты:
макромолекулалар арасында көлденең байланыстардың санына
89
Науқастың төменгі жағында тіс қатарының екі жақты шеткі ақауы бар
Тіс қатарының формуласы : 00004321 / 12340000
3.4 және 4.4 тістерге ұстап тұратын кламмері бар жартылай алмалы пластиналы протез дайындалған. Кламмерлі бекітілудің қай түрі көрсетілген?
трансверзальді
90
Науқастың диагнозы: «Тіс қатарының ақауы Кеннеди бойынша 3-класс». Емдеу жоспары: тірегі 3.7 және 3.3 тістер болатын құралмалы көпірлі протез. Ауыз қуысынан қандай клиникалық көріністі көруге болады?
тіс қатарының шеткі ақауы
91
Диагноз қойып, Агапов бойынша шайнау тиімділігін анықтаңыз:Тіс қатарының формуласы: 87650321 / 12345000
Кеннеди бойынша ІІ класс, ІІІ подкласс, 30 %
92
Тіс тұқылының пішіні цилиндр тәріздес, клиникалық экватор деңгейінде тістің клиникалық мойнының диаметрі тістің диаметріне сәйкес келеді. Бірақ қосымша егеген кезде вестибулярлы бетіне конус пішіні берілген, қызылиек деңгейінде саты жасалынған және тістесуде антагонист тістердің ара қашықтығы 1,5 – 2,0мм. Берілген тіс қандай жасанды сауыт үшін егелген.
пластмассалы сауыт үшін
93
Эмальдың биофизикалық қасиеттерінің қайсысы шайнау қысымын көтеруге көиектеседі:
физиологиялық мықтылығы,қаттылығы
94
Нормастениялық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән:
тістері әртүрлі формада,тек сәл ғана енінен ұзындығы басымырақ
95
Астеникалық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән?
тістері жіңішке,ұзын,тікбұрышты
96
Гиперстеникалық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән:
тістері әртүрлі формада,тек сәл ғана енінен ұзындығы басымырақ
97
2.3 тістің сауыттық бөлігі бұзылған. Тістердің окклюзиялық беттерінің бұзылу индексі (ИРОПЗ) >0,7. Терең тістем. Штифті тістің қандай конструкциясын қолдануға болады
тұтас құйылған штифті тіс
98
Қандай кламмерлі бекіту түрі биомеханикалық жағынан ең тиімді болып саналады және неге:
екіжақты-шайнау кезінде протезді ұстап тұрады
99
Тістің сауыттық бөлігінің пішіні мен қызметін қалпына келтіру үшін алынбайтын конструкцияны жасау кезінде қолданылатын индекс:
Федорова-Володкина
100
Тік тістем кезінде буын төмпешігінің қай формасы дамиды:
Сопақша
ортодонтия 1 вариант
ортодонтия 1 вариант
ユーザ名非公開 · 100問 · 2年前ортодонтия 1 вариант
ортодонтия 1 вариант
100問 • 2年前ユーザ名非公開
ортодонтия 2 вариант
ортодонтия 2 вариант
ユーザ名非公開 · 100問 · 2年前ортодонтия 2 вариант
ортодонтия 2 вариант
100問 • 2年前ユーザ名非公開
интерн
интерн
ユーザ名非公開 · 29問 · 2年前интерн
интерн
29問 • 2年前ユーザ名非公開
問題一覧
1
Металдыкерамикалы жасанды тіс сауытына арнап тісті егеуде тістің түйісу беткелерін қандай бормен егейді:
конустәрізді
2
Тістің анатомиялық сауытының үштен бір бөлігі бұзылуында қолданылатын жасанды тіс сауыты
қалпына келтіретін
3
М атты науқасқа металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында алдыңғы тістерінде бірінші дәрежелі қозғалғыштық болуына байланысты бірфазалы әдіспен қалып алуға шешім қабылданды. Қандай қалып алу материалын пайдаланған жөн:
полиэфирлі
4
Жоғарғы жақ сүйегі альвеолярлы өсіндісінің саңырауқұлақ тәрізді формасы кезінде және жоғарғы ерін үзеңгісі қысқа кезінде алмалы-салмалы протездің бекітілуінің кері әсерін жою үшін қолданылатын кламмер
металдыпластмассалы пелоттар//
5
М атты науқасқа металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында алдыңғы тістерінде бірінші дәрежелі қозғалғыштық болуына байланысты, қандай қалып алу материалын пайдаланған жөн:
бірфазалы полиэфирлі
6
Кіші және үлкен азу тістерді жоғалту барысында фронталды тістер аралас қызмет атқарғанда олардың клиникалық сауыт бөлігінің қысқару себебі:
эмал мен дентиннің ерте тозуы
7
Доғалы протезді дайындаудағы доғаның үстіңгі шеті мен шырышты қабат арасында жаралар профилактикасы үшін жасалатын (Рузуддинов С.Р. бойынша) 0,5 мм-дей қуыстың жағдайы қандай клиникалық кезеңде тексеріледі:
үшінші
8
86 жастағы қант диабеті ауруымен диспансерлік есепте тұратын науқастың төменгі жақ сүйегінің менталды қуыс аймағындағы дара сынығын Гардашников шендеуішін қолданып 1 ай емдегеннен кейінгі жүргізілген рентген зерттеудің нәтижесінде сүйектердің дұрыс бітіспеуі байқалды. Науқастан қандай негізгі клиникалық көріністі байқауға болады:
ұстап көргенде сынық бөліктерінің қозғалуы
9
С.Rumpel бойынша тірек тіндеріне қысымның әртүрлі жолдармен берілетінін ескере отырып жасалған эстетикалық физиологиялық емес протез түрі:
жартылай алмалы-салмалы
10
Альвеолярлы өсінді жотасында орналасқан горизонталды бағытта еркін қозғалатын шырышты қабат қазғалып кетпес үшін қолданылатын қалып алу түрі:
қысымсыз алу
11
Науқас алмалы-салмалы протезге қалыптаса алмағанына және протезді кисе ауру сезімі пайда болатынына шағымданып келді. Пртоез базисін қайта өңдеп жасау кезінде қандай анатомиялық түзілістерді оқшаулау үшін фрезамен ойық жасайды, ойықты жабу үшін қандай материалдарды қолданады:
маллопласты – ішкі өте қисық сызықты
12
М атты науқастың алдыңғы тістеріне металдыкерамикалы жасанды тіс сауытын дайындау барысында бірфазалы әдіспен қалып алу қандай клиникалық жағдайға байланысты болады:
тістері қозғалғыш болуына байланысты
13
М атты науқас төменгі жақ сүйегіне бір ай бұрын жасалған доғалы протезге қалыптаса алмағанына, тамақ шайнай алмайтынына және протездің алдыңғы бөлігін басқанда немесе сөйлегенде ауру сезімі пайда болатынына шағымданып келді. Қарап көрген кезде протез доғасының тіласты шырышты қабатына батып тұрғаны анықталды. Сіздің іс-әрекетіңіз:
0,5 мм қуыс болатындай етіп протезді қайта жасау
14
Науқас 62 жаста, жартылай алмалы-салмалы протезді тапсыру кезінде, 1.8-тістің дефект жағына қарай 28 градусқа қисаюына байланысты протезді отырғызу қиындады. Бұндай қиыншылықтың алдын-алу үшін 1.8-тісті протез жасар алдында не істеу керек еді:
тіс ұлпасын алып, цилиндртәрізді етіп егеп, штампталып жасалатын сауыт қою
15
86 жастағы қант диабеті ауруымен диспансерлік есепте тұратын науқастың төменгі жақ сүйегінің менталды қуыс аймағындағы дара сынығын Гардашников шендеуішін қолданып 1 ай емдегеннен кейінгі жүргізілген рентген зерттеудің нәтижесінде сүйектердің дұрыс бітіспеуі байқалды. Ары қарай емдеу жолын көрсетіңіз:
шарнирлі протез жасау
16
Науқастың төменгі және жоғарғы жағына 8 жыл бұрын жасанды пластмасса тістері бар толық алмалы-салмалы протез жасалған. Ас қабылдағанда, ауызын кең ашқанда самайына, көзіне, құлағына, беліне жететін, протез астында пайда болатын ауру сезіміне, шықшыт буынының қытырлайтынына шағымданады.
Тексеру кезінде төменгі жақ сүйегінің ауызды ашу кезінде қисық-қисық қатты қозғалатындығы, пальпация жасағанда самай мен шайнау бұлшық еттерінің әр жерінен ауру сезімі анықталды. Дифференциальды диагноз жүргізу үшін не істеу керек:
тыныш жағдайда және тістем кезінде беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігін өлшеу
17
Науқастың төменгі және жоғарғы жағына 8 жыл бұрын жасанды пластмасса тістері бар толық алмалы-салмалы протез жасалған. Ас қабылдағанда, ауызын кең ашқанда самайына, көзіне, құлағына, беліне жететін, протез астында пайда болатын ауру сезіміне, шықшыт буынының қытырлайтынына шағымданады.
Тексеру кезінде төменгі жақ сүйегінің ауызды ашу кезінде қисық-қисық қатты қозғалатындығы, пальпация жасағанда самай мен шайнау бұлшық еттерінің әр жерінен ауру сезімі анықталды. Ортопед томатолог-дәрігердің іс-әрекеті:
беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігін қалпына келтіріп, жасанды фарфор тістер қойып, толық алмалы-салмалы протезді қайта жасау
18
Жоғарғы жақ сүйегінің алдыңғы бөлігіндегі ақауға салынған жартылай алмалы-салмалы протезі бар науқас сөйлеген кезде «Ф» дыбысын дұрыс айта алмайтыны анықталды. Протезді клиникалық тұрғыдан бағалағанда алдыңғы жасанды тістердің мойыны «жымыю сызығынан» 3 мм жоғары орналасқан, тістердің кесу қыры еріндердің түйісу сызығынан төмен орналасқан. Дыбыс түзілудің бұзылуы неге байланысты, сіздің іс-әрекетіңіз:
жоғарғы жасанды күрек тістер ұзын, протезді қайта жасау керек
19
Науқас тірегі 1.3; 1.2; 2.2; 2.3 тістер болатын бес жыл бұрын жасалған металдыкерамикалы көпір тәрізді протездің сынғанына шағымданып келді. Қарап көру кезінде 1.7; 1.6; 1.4; 1.1; 2.1; 2.4; 2.5; 2.7 тістерінің, барлық астыңғы азу тістерінің жоқ екендігі анықталды. Көпіртәрізді протездің сынуына себеп болған жағдайды көрсетіңіз:
бекітілмеген тістем, тиімсіз протездеу
20
Науқас 1.5; 1.4; 2.4; 2.5 тістерінің жоқтығына, кратертәрізді фасеткалы эстетикалық ақауға, төменгі күрек тістерінің аса сезімталдығына шағымданып келді. Тірегі 1.6; 1.3; 1.2; 1.1 мен 2.6; 2.3; 2.2; 2.1 болатын екі металдыкерамикалы көпір тәрізді протез жасалған. Бір жылдан кейін науқас төменгі күрек тістерінің сауыт бөлігінің 1/3 дәрежеде қажалғанына шағымданады. Төменгі алдыңғы күрек тістерінің клиникалық сауыт бөлігінің қысқару себебін керсетіңіз:
эмал мен дентиннің аса қажалуынан
21
Тіс емханасына 55 жастағы 1,1 тісі жоқ науқас келді. Қалған тістері сау. Анамнездіне- екі апта бұрын стационардан миокард инфаркты бойынша емделіп шықты. Сіздің тактикаңыз
жарты жылға уақытша алмалы-салмалы пластиналы протез жасау
22
Науқас А. жоғарғы жақ тіс қатарының фронтальді бөлігіндегі сынықтар кезінде қолданылатын шендеуіш
кергіші (распоркасы) бар тегіс шендеуіш
23
Науқас В. Тигерштед шендеуішін шешкеннен кейін тістемнің бұзылғандығы және сынықтардың дұрыс бітіспегендігі анықталды. Себебін анықтаңыз:/
сынықтар дұрыс құралмаған
24
Жоғарғы жақта 18, 17, 16, 15, 24, 25, 26, 28 жартылай екіншілік адентиясы. 27 тіс аз мөлшерде мезиальді жаққа ығысқан. Торусы айқындалған. Төменгі жақ тіс қатарылары сау (интакты). Қолданылатын ортопедиялық ем
жоғарғы жақтың 13, 14, 23, 27 тістеріне бекітілген бюгельді протез
25
25 жастағы науқас ортопедиялық стоматология клиникасына үнемі пломбаның түсе беретініне шағымданып қаралды. Тексеру кезінде 2.6 тісте тіс сауытының 1/3 бөлігі бұзылған, тіс пломбаланған, антагонист тістермен түйіспейді. Дәрігер 1-клиникалық кезеңде 2.6 тісті егеп, жоғарғы жақтан жартылай анатомиялық үлгі алды. 2.6 тіске металл штампталған сауыт жасалды. Сауытты өлшеп тексеруде сауыт окклюзияны көтеріп тұр. Қай кезеңде қателік жіберілді, тістем неге көтерілді?
+1-лабораториялық кезең, тіс дұрыс мүсінделмеген
26
3.7 тіске металл штампталған сауытты өлшеу кезінде, сауыт окклюзияда кедергі жасады. Тіс цилиндр пішінде егелген, окклюзиялық беті мен антагонист тістер арасында 0,2 мм қалыңдықта горизонтальды саңылау бар. Көрші тістер арасынан зонд емін-еркін өтеді. Қай кезеңде, қандай қателік жіберілген?
1-лабораториялық кезең, тіс дұрыс мүсінделмеген
27
Металлокерамикалық сауыт дайындаудың 2-клиникалық кезеңінде металл қаңқа тіс тұқылына жеңіл орнатылады, саты бойымен дұрыс орналасқан, антагонист – тістермен окклюзия аралық саңылау 0,5 мм, металл қалпақшаның қалыңдығы 0,8 мм тең. Қандай асқыну болуы мүмкін?
керамикалық массаның сынып кетеді
28
Науқастың 2.2,2.3,2.4,2.5,2.6 тістері жоқ, 1.1, 2.1, 2.7 тістері сау, патологиялық өзгерістер анықталмаған, дәрігер науқасқа тірегі 1.1,2.1 және 2.7 тістер болатын металлокерамикалы көпірлі протез жасауды ұсынды. Протез конструкциясы дұрыс таңдалды ма, неге?
дұрыс емес – тірек тістерге көп күш түседі
29
50 жастағы науқас 2.1;1.1,2.2 тістерінің болмауына шағымданып, көпірлі протез жасауды сұрайды. Пластмассалы фасеткалы металл құрама көпірлі протезді тапсыру кезеңінде протезді тірек тістерге отырғызған соң, фасетка альвеолярлы өсіндінің шырышты қабатына тығыз жанасып жатқанын анықтады. Орталық окклюзия жағдайында фасеткадағы жоғарғы күрек тістер ғана түйіседі, ал басқа тістер түйіспейді. 1.3 тістің сауыты мен аралық бөлімнің арасындағы дәнекер қызыл иек емізікшесіне тиіп тұр, протезге түзетулер жасаған соң дәрігер висфат-цементпен тіске бекітті. Қандай түзету жүргізу қажет болды?
қызыл иек емізікшесін дәнекерден босатып және көпірлі протезді тереңірек енгізу
30
47 жастағы науқас ортопедиялық стоматология клиникасына төменгі жақтағы тістерінің болмауына шағымданып қаралды. Тістері 5 жыл бұрын кариестің асқынуынан жұлынған. Тістері төзімді. Тіс қатарының формуласы: 8765432112300678. Диагноз қойыңыз? Ең тиімді протез конструкциясын таңдаңыз
тіс қатарының ақауы Кеннеди бойынша 3 класс, металды көпірлі протез
31
Бүйірлі тістердің ІІ дәрежелі патологиялық желінуі кезінде, оларға металл штампталған сауыт қолдану тиімді ме, неге?//
тиімді, өйткені металл штампталған сауыт қалыңдығы тістемді қалыптастырады
32
Науқаста тіссіз жоғарғы жақ. Альвеолярлы өскіннің атрофиясы орташа дәрежелі, бұдыры аз айқындалған, таңдай тереңдігі орташа, торусы айқын. Диагноз қойыңыз?/
толық екіншілік адентия, Оксман бойынша ІІ- тип
33
Науқастың төменгі жағына жеке дара қасықты Гербст сынамасы бойынша өлшеп тексеру кезеңі. Жұтыну сәтінде жеке дара қасық төменгі жақтан ығысады, сіздің іс-әрекетіңіз?
қасықты жақ-тіл асты сызығының бойымен қысқартады
34
3-ші клиникалық кезеңде протездің балауыз конструкциясын ауыз қуысына енгізіп, орталық окклюзия жағдайында алдыңғы тістер арасында саңылаудың пайда болғаны анықталды, төменгі жақты алдыға жылжытқанда тістер барлық тіс доғасында жақсы түйіседі. Қай кезеңде қателік жіберілді, неліктен?
2-клиникалық кезең, орталық окклюзияны анықтауда алдыңғы окклюзия бекітілген
35
Науқасқа штампталып-дәнекерленген көпіртектес протез жасалған. Протез аймағындағы қызыл иек қызарған, ісінген. Сауыт қырларын зондпен тексергенде қыры анықталмайды. Қай кезеңде қателік жіберілген?/
3-клиникалық кезеңде
36
Науқас, 32 жаста. 11тістің аймағындағы ауырсынуға шағымданады. Тексергенде қатты тіндердің патологиясы анықталмады.Анамнезде механикалық жарақатқа шағымданады. Қандай зерттеу әдістерін жүргізу керек?
рентгенография
37
Науқас С., 27 жаста, протездеу мақсатында қаралды. Объективті: беттің төменгі бөлігінің биіктігі өзгермеген. Ауыз қуысының шырышты қабаты бозғыл-қызыл түсті.
Тіс формуласы: 870054321/12345678. Диагноз қойыңыз?
Кеннеди бойынша 3- класс
38
Науқас Е. 25 жаста самай төменгі жақ буыны қызметінің кенеттен бұзылуына шағымданып келді.Сонымен қатар буын аймағындағы ауырсынуды байқайды.Анамнез:бұл симптом алма жеу барысында аузын қатты ашқан соң байда болған.Науқастың айтуы бойынша самай төменгі жақ буыны аймағын саусақпен басқан кезде ,төменгі жақтың қызметі қалыпына келеді.Обьективті:беті симметриялы,тері жамылғысы таза,тістемі ортогнатиялық,ал қызыл түсті.16,17 тістерінде пломбасы бар.Мүмкін болатын диагнозын қойыңыз:
жақтың шығып кетуі
39
Науқас Ж. 52 жаста аузында металлдың және қышқыл дәмнің пайда болуына шағымданып келді.Анамнез:2 ай бұрын протезделген.Обьективті:ауыз қуысы кілегей қабатыөзгеріссіз,ауызында түрлі материалдан (алтын балқытпадан жасалған көпір тәрізді протез,тот баспайтын болат)жасалған протезі бар,бекітілген тістем.Тері сынамасы никель,хром,кобальтқа теріс әсер береді.Мүмкін болар диагнозды қойыңыз:
гальвоноз
40
Науқас А., 70 жаста ортопедиялық стоматологиялық клиникаға тістерінің жоқ болуына,эстетиқалық ақауға,шайнау қызметінің бұзылуына шағымданып келді.Ауру анамнезі:Тіс жегісінің асқынуына байланысты тістері 10 жыл бойы жұлынған.Бұрын алмалы протездермен протезделмеген.Обьективті:
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 к к 0 п 0 0 0 0 0 к п к 0
Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жоғарғы жақта Кеннеди бойынша І класс және төменгі жақта Кеннеди бойынша ІV класс
41
Науқас Н.обьективті қарау кезінде тістің қатты тіндерінің аса жоғары қажалуы ,барлық тістер сауыттарының вертикалды көлемінің кішіреюі,альвеола аралық биіктігінің төмендеуі,беттің үштен бір бөлігі биіктігі өзгеріссіз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жергілікті компенсирленген қажалуы
42
Науқас Г. 62 ж. Объективті:жоғары және төменгі жақ альвеолярлы өсіндісі айқын,кілегей қабығы сәл солғын.Таңдайы кілегей қабықпен біркелкі жабылған,артқы бөлігі сәл солғын.Кілегей қабықтың табиғи қыртыстары(ерін ,ұрт,тіл үзбелері)жоғарғы жақта да,төменгі жақта да альвеолярлы өсіндіден алшақ орналасқан.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
IІI класс Суппле бойынша
43
Науқас Б., 75 жаста,жоғарғы жағында толық және төменгі жағында жартылай тістердің толық жоқ болуына шағымданып келді.Обьективті:
0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 0 0 0 0 0 0 0 0
Қарау кезінде:альвеолярлы бөлігі биік,сәл солғын кілегей қабықпен жабылған,жоғарғы жақ төмпешіктері жоғары,таңдай тігістері айқын,артқы үштен бір бөлігі солғын кілегей қабықпен жабылған.Мүмкін болатын қойыңыз:
жоғарғы жақта Оксман бойынша 1 тип,төменгі жақта Кеннеди бойынша І класс
44
Науқас У., 45 жаста ортопедиялық стоматология клиникасына тістерінің жоқ болуына эстетикалық ақауға,шайнау қызметінің бұзылуына шағымданып келді.Ауру анамнезі:тіс жегінің асқынуына байланысты тістері 7 жыл бойы жұлынған.Бұрын алмалы протездермен протезделмеген.Обьективті:
0 0 0 0 п п 0 0 к п 0 0 0
8 7 6 5 4 3 2 1 І 1 2 3 4 5 6 7 8
0 к к 0 п 0 0 к п к 0
Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жоғарғы жақта Гаврилов бойынша ІІІ класс және төменгі жақта Гаврилов бойынша ІІІ класс
45
Науқас 35 жаста,11 тісінің жоқ болуына,эстетикалық ақауға,фонетиканың бұзылысына шағымданады.Тіс жегінің асқынуына байланысты тісі 2 апта бұрын жұлынған.
Объективті:11 тісі жоқ.Кілегей қабығы патологиясыз.Тістемі ортогнатиялық.21,12 тістері мықты,перкуссия ауырсынусыз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
Кеннеди бойынша ІV класс
46
Науқас 63 жаста бір жақты ауырсынуға шағымданып келді.Төменгі жақта қытыр және қозғалысы шектеулі,әсіресе таңертен.Буындарында шу,бас ауруы.Обьективті:бүйірлік 28, 27, 26, 46, 47, 48 тістерінің және 14, 13, 12, 11, 21, 21, 22, 23, 24, 25 тістерінің патологиялық қажалуы.Аузын ашқан кезде төменгі жақ бір жағына қарай ығысады.Аузының ашылуы 3 см шектелген.Латеральды қанат тәрізді бұлшықеттің пальпациясы ауырсынусыз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
СТЖБ шығып кетуі
47
Науқас И., 30 жаста 1.2 тісінің сауыт бөлімі бұзылған және түсі өзгерген. Тістің окклюзиялық бетінің бұзылу индексі (ТОББИ) > 0,8. Штифті тістің қай құрылымын ұсынасыз?
толыққұйылған штифті тіс
48
Науқас В., 48 жаста тістерінің қозғалғыштығына ,шайнау қызметінің бұзылысына шағымданып келді.Объективті: жоғарғы еріні сәл шығыңқы,жоғарғы алдыңғы тістері желдеткіш тәрізді орналасқан.11, 12, 13, 14, 21, 22, 23, 24 тістерінің қозғалғыштығы І дәрежелі, 28, 27, 26, 36, 37, 38 тістері жоқ. Тістемі ортогнатиялық.Тіс арасында трема және диастемалары бар.Пальпация кезінде барлық тістерінің тіс-қызылиек қалталарынан аз көлемде ірің шығады.Қызылиегі гиперемияланған,ісінген.Емдеу жоспарын құрыңыз:
фронтальды стабилизация қалпақшалы шендеуіш пайдалана отырып
49
Науқас 17 тісінің сауыттық бөлігінің бұзылуына шағымданып келді. Анамнез: 17 тіс тіс жегі бойынша терапевт-стоматологта бірнеше рет емделген.Қойылған пломба 2 рет түсіп қалған.Объективті: 17 тістің клиникалық сауыты төмен,оққлюзиялық бетінде үлкен пломба тұр. Тіс депульпирленген, перкуссия ауырсынусыз, рентгенограммада түбірлік каналы түбір ұшына дейін пломбыланған.Патологиялық өзгерістері жоқ.Емдеу жоспарын құрыңыз:
тұтас құйылған сауыт
50
Науқас 35жаста. Жоғарғы жақ тістерінің жоқ болуына шағымданып келді.Анамнез: Тіс жегінің асқынуына байланысты тістері 10 жыл бойы жұлынған.Бұрын протезделмеген.Объективті: 2.4,2.5,2.6,2.7 тістері жоқ. 3.3,3.5,3.6,3.7 тістері аймағындағы альвеолярлы өсінді ығысқан және үлкейген.Тіс түбірлері жалаңаштанбаған.,қызылиек қалталары жоқ.Тістерінің экстра-және интеральвеолярлы бөлігі арақатынасы өзгеріссіз.Мүмкін болатын диагнозды қойыңыз:
жартылай адентия, окклюзиялық биіктігінің төмендеуінен және төменгі жақтың дистальды ығысуына байланысты
51
Науқас 56 жаста шайнау және сөйлеу кезінде тіссіз төменгі жаққа протездің дұрыс бекітілмеуіне шағымданып келді. Объективті: кең көлемді үлкен тіл байқалады,тіл барлық бос орынды алады.Емдеу жоспарын құрыңыз:
алмалы протезді кері жасау
52
Науқас 44 жаста,ортопедиялық стоматология клиникасына 26 тісінің бұзылуына шағымданып келді.Объективті:26 тістің клиникалық сауыты төмен,тіс жегісімен зақымдалған.Перкуссия ауырсынусыз.Рентгенограммада түбірлік каналдары түбір ұшына дейін пломбаланған.Емдеу жоспарын құрыңыз:
пломбаны қалпына келтіріп,кейін штампталған коронкамен протездеу
53
Бірінші кезеңде тістерді алдын ала дөрекі егеуде алмазды бұрғылардың қандай түсі қолданылады:
қара
54
Ақырғы егеуде, кертпені, өткір қырларды, фланецті тегістеу үшін абразивтілігі төмен алмазды бұрғылардың қандай түсі қолданылады:
қызыл
55
Жақтың орталық ара қатынасын анықтау кезеңінде қатты базисті қашан қолданады:
Катц-Гельфанд әдісімен ауыз ішінде тегістеуде
56
Жоғарғы жақтан қалып алу кезінде құсу рефлексін болдырмау үшін қолданылатын тиімді әдіс:
30-40 мин. бұрын 0,0015гр галоперидолқабылдау
57
Гнатодинамометрия
шайнау қысымына пародонт төзімділігін анықтайды
58
Аттачмендар бекітудің қандай түріне жатады:
механикалық
59
Анатомиялық сауыт- бұл:
эмальмен жабылған тіс бөлігі
60
Клиникалық сауыт-бұл:
қызылиектен шығып тұратын тіс бөлігі
61
Алмазды цилиндрлі басшасы жұқа бормен ақырғы финирлеудің ақырғы кезеңінде дәрігер-ортопедпен қандай іс әрекет жүргізіледі:
поднутрение аймағын жоя отырып, вестибулярлық және оральдық бетіндегі ұшты қырларын апроксимальды бетіне қарай тегістейді
62
Жалғыз сауыт астына егелген тістің қатты тіндерінің көлемі, байланысты:
тістің анатомиялық пішіні және сауыттың материалына
63
Көпіртәрізді протездің тіректік сауыт астына егелген тістің қатты тіндерінің көлемі, байланысты:
анатомиялық пішіні және тістердің параллельдігі
64
Жартылай алмалы салмалы протезді тексеру кезеңінде жасанды тістердің толық фиссуралы-төмпешікті қатынастың болуы, ал антогонист тістерде байланыстың болмауы неге байланыстыкового:
окклюзиондық білікте балауызды жеткіліксіз қысу себебінен
65
Толық алмалы протездермен протездеудің үшінші клиникалық кезеңінде, науқасқа тілдің ұшын жұмсақ таңдайға тигізіп, жұту қимылын жасауды қандай окклюзия кезінде анықтайды:
орталық
66
Толық алмалы протездермен протездеудің екінші клиникалық кезеңінде жеке дара қасықтың қай аймақтың коррекциясы үшін ұртты сору сынамасын жүргізеді:
ұрт-альвеолярлық аймақта
67
Толық алмалы протездермен протездеудің екінші клиникалық кезеңінде жеке дара қасықтың қай аймақтың коррекциясы үшін еріндерді түтікке созу сынамасын жүргізеді:
алдыңғы бөлікте
68
Тіс қатарының деформациясын жою үшін(16тісті 0,4мм жылжыту),тістерінің жартылай жоғалтуына байланысты қандай емдеу жоспарын жүргізесіз:
егеу арқылы тісті қысқарту
69
Жоғарғы жақтың толық алмалы-салмалы протездінің балауыз құрылымын тексеру кезінде протездің нашар бекітілетіні байқалды. Қарап тексеру кезінде ауызды ашқанда жоғарғы ұрт-қызыл иек үзбелерінің қатты созылып протезді итеріп шығарып жіберетіні анықталды. Дайыдаудың қай кезеңінде қателік кеткен:
жеке дара қасықты отырғызып көру кезінде
70
Жалған буынның пайда болуына себеп болады:
сынықтарды бекітудің әлсіздігі
71
Тіс қатары түгел жоғарғы жақ сүйегіне дайындалатын обтирлеуші протезде қолданылатын ең ыңғайлы бекіту элементтері
тіреп-ұстап тұратын кламмерлар
72
Жоғарғы және төменгі жаққа жартылай алмалы-салмалы протездің балауызды құрылымын отырғызып тексеру кезінде, беттің төменгі бөлігі ұзарып, бет қатпарлары тегістеліп, еріндері күшпен әзер түйісіп, сөйлеген кезде тістері бір-біріне тықылдап тиеді, алдыңғы тістер арасындағысаңылау әзер көрінеді. Барлық антогонист тістері толық түйіседі. Протезді дайындаудың қай кезіңінде қандай қателіктер кеткен:
тістем биіктігінің қысқаруы, 2-клиникалық кезең
73
Тіс техникалық зертхананың негізгі дайындық бөлмесінде қандай жұмыстар жүргізіледі
гипспен жұмыстар
74
Қызылиек деңгейінде сауыттың сынуы протездеудің келесі түрін қажет етеді
қондырма
75
34 және 35 тістері жоқ. Диагноз қойыныз:
Кеннеди бойынша тіс қатарының 3 класс ақауы
76
Келесі белгілердің қателік себебін көрсетіңіз
1. сөйлеу кезінді мұрын-ерін және иек асты сызықтар тегістеледі:
2. физиологиялық тыныштық кезінде тістердің арасында саңылау болмайды:
беттің төменгі бөлігі биіктігінің жоғарылауы
77
Келесі белгілердің қателік себебін көрсетіңіз:1.сөйлеу кезінде мұрын-ерін және иек асты сызықтары айқын, 2.физиологиялық тыныштық кезінде тістердің арасында саңылау 6-8 мм:
беттің төменгі бөлігі биіктігінің төмендеуі
78
Толық алмалы-салмалы протездердің конструкциясын тексеру кезінде: бүйір тістердің түйісулері тегіс емес және бұдырлы түйіскендігін тістесудің биіктегені анықталды, алдыңғы тістер арасында саңылау бар. Орталық қатынасты анықтаған кезде қатені анықтаңыз:
төменгі жақтың алға жылжуы
79
Жоғарғы жақтың жабынды шырышты қабық атрофияланған, таңдай тігіс аймағы кең, қантамыр – жүйке шоғырының шығу орнын сипап тексергенде ауру сезімі байқалады. Қалыптың түрі:
декомпресиялық
80
Жоғарғы және төменгі жақтардың жабынды шырышты қабығының батымдылығы әр түрлі дәрежеде таңдай торусы, сызықтары айқындалған. Қандай қалып тағайындалған?
диференцияланған
81
Анатомиялық қалыптың сапалық белгілері:
ғаныштық қалыптың барлық бөліктері бір-біріне жақсы бекіген. протездік құндақты, өтпелі қатпарды, тіс қатарын, тіс аралық контурлар және мойын аймақтарын айқын сипаттайды. Қасық жиегінен, түбіне дейінгі қалып қалыңдығы 3-4мм.ауа көпіршіксіз
82
Күрек тістер мен ит тістер жоқ кезінде келесідей шағымдар айтады
эстетикалық ақау, сөйлеу бұзылыстары, тағамды тістеудің қиындығы
83
"Клиникалық экватор"түсінігіне дұрыс анықтама бер:
альвеолярлық өсіндідегі қызметтік-кеңістіктегі орналасқан клиникалық сауыттың вестибуло-оральдық шығыңқы бөлігі
84
"Клиникалық мойын"түсінігіне дұрыс анықтама бер//
тістің мойыны деңгейіндегі, қызылиек жиегімен өтетін болжама сызық
85
Көпір тәрізді протездің құрамдық бөліктері:
тіректік сауыт, денесі
86
Тіс протездерін бекітуге, етенцияға және тұрақтандыруда қолданылатын және де қос бөліктен матрицадан және патрицадан тұратын механикалық құрылғы -:
аттачмендер
87
Тістер жартылай жоғалғанда қызметтік жағынан тіс қатарлары негізгі екі топқа бөлінеді:
функциональдық жүктеме жағдайында немесе қалыпты жағдайда, антагонистері бар (функциональдық топ) немесе олар жойылғанда (функциональдық емес топ)
88
Тігілген сополимердің қасиеті байланысты:
макромолекулалар арасында көлденең байланыстардың санына
89
Науқастың төменгі жағында тіс қатарының екі жақты шеткі ақауы бар
Тіс қатарының формуласы : 00004321 / 12340000
3.4 және 4.4 тістерге ұстап тұратын кламмері бар жартылай алмалы пластиналы протез дайындалған. Кламмерлі бекітілудің қай түрі көрсетілген?
трансверзальді
90
Науқастың диагнозы: «Тіс қатарының ақауы Кеннеди бойынша 3-класс». Емдеу жоспары: тірегі 3.7 және 3.3 тістер болатын құралмалы көпірлі протез. Ауыз қуысынан қандай клиникалық көріністі көруге болады?
тіс қатарының шеткі ақауы
91
Диагноз қойып, Агапов бойынша шайнау тиімділігін анықтаңыз:Тіс қатарының формуласы: 87650321 / 12345000
Кеннеди бойынша ІІ класс, ІІІ подкласс, 30 %
92
Тіс тұқылының пішіні цилиндр тәріздес, клиникалық экватор деңгейінде тістің клиникалық мойнының диаметрі тістің диаметріне сәйкес келеді. Бірақ қосымша егеген кезде вестибулярлы бетіне конус пішіні берілген, қызылиек деңгейінде саты жасалынған және тістесуде антагонист тістердің ара қашықтығы 1,5 – 2,0мм. Берілген тіс қандай жасанды сауыт үшін егелген.
пластмассалы сауыт үшін
93
Эмальдың биофизикалық қасиеттерінің қайсысы шайнау қысымын көтеруге көиектеседі:
физиологиялық мықтылығы,қаттылығы
94
Нормастениялық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән:
тістері әртүрлі формада,тек сәл ғана енінен ұзындығы басымырақ
95
Астеникалық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән?
тістері жіңішке,ұзын,тікбұрышты
96
Гиперстеникалық типті адамдар үшін жоғарғы ортаңғы күрек тістеі келесі формада болуы тән:
тістері әртүрлі формада,тек сәл ғана енінен ұзындығы басымырақ
97
2.3 тістің сауыттық бөлігі бұзылған. Тістердің окклюзиялық беттерінің бұзылу индексі (ИРОПЗ) >0,7. Терең тістем. Штифті тістің қандай конструкциясын қолдануға болады
тұтас құйылған штифті тіс
98
Қандай кламмерлі бекіту түрі биомеханикалық жағынан ең тиімді болып саналады және неге:
екіжақты-шайнау кезінде протезді ұстап тұрады
99
Тістің сауыттық бөлігінің пішіні мен қызметін қалпына келтіру үшін алынбайтын конструкцияны жасау кезінде қолданылатын индекс:
Федорова-Володкина
100
Тік тістем кезінде буын төмпешігінің қай формасы дамиды:
Сопақша