ортодонтия 2 вариант
問題一覧
1
Брюкльдің ортодонтиялық құрылымымен емдеу кезінде шараны болжаңыз:
иілу-тістеу жазықтықтығының перебазировкасы
2
Бала 13 жаста Дұрыс емес тістесуге шағымданады. Беті симметриялы, жоғарғы ерін төмен түскен, иегі алға ығысқан. Бүйір ТРГ-да жоғарғы жақтың микрогнатиясы анықталады. Төменгі жақтың мөлшері қалыпты. Вертикальды типті өсу байқалады. Алғашқы диагнозды болжаңыз
мезиальді тістесу
3
Ер бала 9 жаста. Кешенді зерттеу негізінде "Жоғарғы жақтың бүйір бөлімінде тіс альвеолярлы ұзарумен негізделген тіс қатарларының дизокклюзиясы" диагнозы қойылды. Қараған кезде жұтыну, сөйлеу кезінде, сонымен қатар физиологиялық тыныштың жағдайында тіл алдыңғы тістер арасында орналасады. Емдеу шаралардың жоспарын таңдаңыз:
төменгі жаққа окклюзионды бастырмасы және тілге тірегі бар пластинка
4
Бала 7 жаста. Ауыз қуысын сауықтырғаннан кейін мектеп стоматологымен жолданды. Сыртқы қарау кезінде беттің аз ғана асимметриясы анықталады. Ауыз қуысында: аралас тістесу бірінші жартысы, бүйір бөлімдерде аз ғана кері жабылу. Науқасты емдеу әрекетін таңдаңыз
уақытша молярлардың төмпешіктерін егеу
5
Бала 5 жаста Тілді сору нәтижесінде вертикальды күрек тістің дизокклюзия қалыптасуда. Бірінші ретті емдеу әдісін таңдаңыз:
жағымсыз әдеттерді жою
6
Қыз бала 10 жаста, эстетикалық кемістікке шағымданады. Сырт қарағанда: бетінің профилі дөңес, иегі кесілген, тыныс алуы аралас, жұтуы инфантильді. Клиникалық сынама жүргізгенде беттің профилі жақсарады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз
андрезен-Гойпль активаторы
7
Қыз бала 12 жаста Ата-анасы төменгі еріндерін тістеп ала беруіне шағымданады. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау 13 мм, жоғарғы күрек тістердің протрузиясы және төменгі күрек тістердің ретрузиясы. Цефалометриялық талдау негізінде ІІ класс, 1 подкласс, көлден типті өсу деп дивгноз қойылды. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
тістерді жұлмай ортодонтиялық емдеу
8
Науқас 15 жаста, алдыңғы тістер арасында саңылаудың болуына шағымданады. Сыртқы қарау кезінде еріндер күштеніп жымдасады, иекте - оймақ симптомы. Ауыз қуысында: фронтальды бөлімде 3 мм вертикальды саңылау. Бірінші ретті емдеу әдісін таңдаңыз:
жұтыну және тыныс алу қызметтерін қалпына келтіру
9
Бала 5 жаста. Тілді сору нәтижесінде вертикальды күрек тістік дизокклюзия қалыптасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
крауздың вестибулооральды пластинкасы
10
Бала 8 жаста. Беті симметриялы, мезоцефалитикалық түрде. Профилі - тіке. Ауыз қуысын қараған кезде: ауыспалы тістесу, бейтарап окклюзия, жоғарғы тіс қатарының екі жақты тарылуы. Емдеу әдісін таңдаңыз:
кеңейтетін винті бар пластинка
11
Бала 5 жаста. Беті симметриялы, мезоцефалитикалық түрде. Профилі - тіке. Ауыз қуысын қараған кезде: уақытша тістесу, жоғарғы бүйір тістердің ұрттық төмпешіктері төменгі аттас тістердің ұзына бойы фиссурасында орналасады. Емдеу әрекетін таңдаңыз:
қажалмаған төмпешіктерді егеу
12
10 жастағы балада ит тістердің супраокклюзиясы бар. Вестибулярлы доғаның М-тәрізді иілуін қолдануға көрсеткішті таңдаңыз:
тістерді вертикальды шығару
13
Науқас 25 жаста. Шағымы тағамды қиындап тістеуіне. Сыртқы қарау кезінде: беті долихоцефалитикалық түрде. Беттің төменгі үштен бір бөлігі ұзарған, еріндері жымдаспаған. Ауыз қуысын қарау: жоғағы және төменгі жақ тістері арасында контакттардың толық болмауы, тек екінші молярлар жымдасады. Емдеу жоспарын таңдаңыз:
тістерді жұлусыз ортодонтиялық емдеу//
14
Бала 5 жаста. Ата-анасының шағымы жағымсыз әдетке:сол қолдың бас бармағын сору. Беті ерекшеліксіз, тыныс алуы - аралас. Күрек тістер арасында вертикальды саңылау - 2 мм. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
жағымсыз әдеттерді жою, тыныс алу қызметін қалпына келтіру
15
10 жастағы бала. Ата-анасы күрек тістері арасындағы саңылауларға шағым етеді. Бет-әлпетінде қандай да бір ауытқу нышаны байқалмайды. Ауыз қуысында: аралас тістесудің екінші кезеңі, жоғарғы ерін үзбесі дубликатура тәрізді болып, альвеолааралық емізікшеге еніп кеткен, диастема бар. Ақпаратты зерттеу әдісін таңдаңыз:
ауыз қуысын қарау
16
Бала 5 жаста, асқынған тіс жегісі бойынша 74, 75 тістері жұлынды. Ортодонтиялық көмек түрін таңдаңыз:
жасанды тістері бар алмалы протез
17
Науқас 20 жаста, дұрыс емес тістесуге шағымданады. Объективті: беті симметриялы, оның төменгі үштен бір бөлігінің биіктігі төмендеген, иектік қатпар тереңделген. Ауыз қуысында: кіреберіс тар (3 мм), төменгі алдыңғы тістер аймағында қызылиектің кілегей қабығы қызарған, ісінген, пародонтальды қалталарды (тереңдігі 4 мм-ге дейін) зондтау кезінде қанағыштық анықталады. 36, 46 тістері жоқ, 37 және 47 тістердің ақау жағына мезиальды иілуі және 16, 26 тістердің аз ғана тіс альвеолярлы ұзаруы бар. Көлденең таңдайлық қатпарлар аймағында төменгі алдыңғы тістердің таңбалары көрінеді. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
қызылиектің қабынуға қарсы емі
18
Науқас 12 жаста, эстетикалық кемістікке шағымданады. Сыртқы қарау кезінде беттің төменгі үштен бір бөлігінің төмендеуі байқалады, супраментальды қатпар тереңделген. Ауыз қуысында: жоғарғы тістер төменгілерді сауыт биіктігіне жабады, бірінші молярлар бойынша жымдасу бейтарап (Энгль бойынша І класс). Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
тістеу алаңы бар пластинкасы
19
Ер бала 12 жаста. Ата-анасы баласының төменгі ернін тістеуіне шағымданады. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау 13 мм; жоғарғы күрек тістердің протрузиясы, төменгі күрек тістердің ретрузиясы. Цефалометриялық талдау негізінде қаңқалық ІІ класс, горизонтальды өсу типі бар І подкласс диагнозы ұойылды. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
механикалық әсер ететін аппараттар
20
Бала 5 жаста. Тістесуі уақытша. Мәжбүрлі прогениялық тістесу анықталды. Рациональды дәрігерлік әрекетті таңдаңыз:
73 және 83 тістердің қажалмаған төмпешіктерін егеу
21
Жаңа туған нәрестеде төменгі жақтың физиологиялық орналасуы болып табылады:
дистальды
22
Баланың тіс протездеріне қойылатын талаптарға жатады:
аллергиялық реакциялар мен стоматиттерді тудырмауы
23
Шайнау қызметін қалпына келтіру әдісі болып табылады:
ауыз қуысын уақытында сауықтыру және протездеу
24
Тіс қатарында тістердің орналасуының өзара өзгеруін сипаттайтын термин болып табылады:
транспозиция
25
6-жастағы баланың екінші сүт молярлары дистальды беткейлерінің орналасуын болжаңыз:
бір горизонтальды жазықтықта
26
6 айлық бала, үлкен тесігі бар бөтелкеден қоректендіріледі. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальды тістесу
27
Бала 3 жаста. Балалар бақшасындағы тәрбиешісі баланың қолын ұртының астына қойып, бір бүйірде жататынын байқаған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
айқасқан тістесу
28
5 жастағы балада қанағаттанарлық пропорциялары бар жоғары өсу, бірақ үлкен аяқтары мен қолдары, беттің ұзарған формасы және төменгі жақтың шығуы байқалады. Төменгі жақтың жоғары көтерілуші тармағының және тілдің биіктігі үлкейген. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
29
Науқас 12 жаста, клиникаға алдыңғы бөлімде тістер жымдасуының болмауы шағымымен келді. Анамнезінен: 10 айға дейін емшекпен қоректендірген, ұзақ уақыт төменгі ерінді тістеді. Қараған кезде беттің конфигурация бұзылыстары анықталды: беттің төменгі үштен бір бөлігінің ұзаруы, мұрын ерін және иек қатпарларының тегістелуі, еріннің жымдаспауы. Жоғарғы жақ фронтальды бөлімде ұзарған, төменгі жақ жазықталған, жоғарғы жақта альвеолярлы өсінділер шамадан тыс дамыған. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
ашық тістесу
30
7,5 жастағы балада асқынған тіс жегісі бойынша 85 тісі жұлынған. Балада мүмкін асқынуды болжаңыз:
46 тістің мезиальды ығысуы
31
Науқас 12 жаста. Сөйлеудің бұзылысына шағымданады, аузы жартылай ашық. Науқаста тіс қатарларын қараған кезде 6 мм сагиттальды саңылау анықталды. Фронтальды жоғарғы тістер толық төменгі алдыңғы тістерді жабады. Тыныс алуы ауыз арқылы. Бала төменгі ерінді тістейді. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
дистальды тістесу
32
Бала 3 жаста. Дәрігер-ортодонттың қабылдауында анамнез жинау кезінде баланы жұмсақ, үгітілген тағаммен тамақтандыратыны анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
терең тістесу
33
Бала 5 жаста. Балалар бақшасында стоматологпен алдын ала қаралу кезінде тіл үзбесінің тәжі айқын байқалатыны, тілдің ұшына жақын орналасатындығы және оның қозғалысын шектейтіні анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальдытістесу
34
Жоғарғы жақ апикальды базисінің енін анықтау орнын болжаңыз:
ит тістер мен премолярлардың түбір ұштары арасында
35
Науқас 7 жаста, дәрігер-ортодонтта прогениялық тістесу бойынша емделуде. Жарты жыл бұрын Брюкль аппараты орналастырылған. Бір ай мерзімінде алдыңғы тістер арасында вертикальды саңылаудың болуын анықтады. Объективті: алдыңғы тістер арасындағы вертикальды саңылау – 4 мм. Бүйір бөлімде окклюзия кілті қалыптастырылды. Осы науқасты емдеу кезінде дәрігердің қателігін болжаңыз:
аппаратты иілу жазықтығының сәйкес еместігі
36
Бала 6 жаста. Дәрігер-ортодонтта емделуде. 1 жыл мерзімінде түнгі уақытта иекті пращаны қолданылады, бірақ емдеуде жетістік жоқ. Қараған кезде: төменгі ерін сәл шығыңқы. Алдыңғы тістер арасында тремалар. Тіс қатарлары формасы бойынша жартылай шеңберге жақындайды. Фронтальды бөлімде тістесу – кері күрек тістік. Бүйір тістердің қатынасы бұзылмаған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мезиальды тістесу
37
Бала 10 жаста. Қараған кезде: беті симметриялы, беттің үштен бір бөлігі алға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғының алдында орналасады. Мұрын ерін қатпарлары айқын. Бүйір тістердің қатынасы: 16, 26 тістердің алдыңғы ұрттық төмпешіктері төменгі тістердің көлденең фиссураларында орналасады. Фронтальды бөлімде төменгі тістер жоғарғылардың алдында орналасады. Күрек тістердің ортаңғы сызығы солға ығысқан. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мезиальды тістесу
38
Бала 8 жаста. Қос иек, құс бет. Жоғарғы фронтальды тістердің протрузиясы, уақытша бүйір тістердің төмпешіктері қажалған, молярлар 2 класс бойынша жымдасады. Готикалық таңдай. Тісжақ жүйесінің рентгенологиялық жағдайы қалыпты. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальды тістесу
39
15 жастағы жасөспірім эстетикалық кемістікке шағымдануда. Сыртқы қарағанда: беті – тар, басының формасы долихоцефаликалық. Ауыз қуысында: күрек тістер осьтері бойынша бұрылған және тығыз орналасқан, жоғарғы күрек тістердің енінің қосындысы – 36 мм; төменгі күрек тістердің – 24 мм. Жоғарғы және төменгі күрек тістер мөлшерлерінің пропорциональдығын анықтау әдісін болжаңыз:
Тон
40
10 жастағы баланың ата-анасы эстетикалық жетіспеушілікке шағымданады. Сыртқы қараған кезде беттің аз ғана асимметриясы анықталады. Ильин-Маркосян бойынша клиникалық сынамалар анықталмады. Ауызішілік қараған кезде: орталық күрек тістер арасындағы ортаңғы сызық ығыспаған. 46, 45, 44, 43 тістер 16,15,14,13 тістерді жабады. Сагиттальды жазықтықта бүйір тістердің қатынасы нормогнатикалық. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
біржақты ұрттық айқасқан тістесу
41
Коркхауз әдісімен анықталатын тіс қатарының деформациясын болжаңыз:
сагиттальды бағытта тіс қатарының деформациясы
42
Бала 7 жаста. Төменгі ерні алға шығыңқы. Төменгі алдыңғы тістер протрузия жағдайында, диастема және тремалар. Сагиттальды күрек тісаралық саңылау 3 мм, бүйір тістер қалыпты жымдасады. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
фронтальды прогения
43
10 жастағы бала. Қараған кезде: тұрақты бірінші молярлар аймағында Энгльдің III класы бойынша жымдасу, клиникалық функциональды сынама жүргізгенде бала тістерін тік қатынасқа жылжыта алмайды. Қосымша зерттеу әдісін таңдаңыз:
телерентгенография
44
18 жастағы қыз. Басының формасы долихоцефаликалық. Ауыз қуысында: жоғарғы және төменгі күрек тістердің тығыз орналасуы. Жақ сүйектерінің апикальды базистерінің биометриялық өлшеуі ені және ұзындығының II дәрежелі қысқаруын көрсеткен. Ортодонтиялық емдеу әдісін қолданыңыз:
бөлек тістерді жұлу
45
11 жастағы қыз баланың ата-анасы тістесуінің дұрыс еместігіне шағымданады. Объективті: беті симметриялы, иегі артқа кесілген. Қол сүйектерінің рентгенограммасы бойынша пуберттатты кезеңнің басы. Тіс формуласы жасына сәйкес. Бүйірден алынған телерентгенограммада төменгі жақ сүйегінің мөлшерінің кішірейгені анықталған. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
андрезен-Гойпль активаторы
46
8,5 жастағы бала, ауыз қуысын сауықтандырғаннан кейін ортодонт-дәрігерге жіберілген. Сыртқы қарағанда профилі - дөңес. Тіс қатарларының жымдасуы кезінде жоғарғы тістер төменгі ерінде орналасқан. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау- 4 мм. Төменгі күрек тістердің кескіш жиектері таңдайдың кілегей қабығына тиіп тұр. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
френкельдің I-тип қызмет реттеушісі
47
5 жастағы бала. Беті симметриялы, бетінің төменгі бөлігінің биіктігі азайған. Ауыз қуысында: жоғарғы күрек тістер төменгі күрек тістерді сауыттары биіктігінде жауып тұр, екінші уақытша молярлардың дистальды беткейлері бірдей вертикальды жазықтықта орналасқан. Ортодонтиялық аппарат түрін таңдаңыз:
мюлеман пропульсоры
48
7 жастағы балада кері күрек тістік жабылу кезінде прогениялық тістесу. Ортодонтиялық аппараттың құрылымын таңдаңыз:
брюкль аппараты
49
4 жастағы балада мезиальды окклюзия. Жаттығудың түрлерін таңдаңыз://
төменгі ерінді жоғарғы тістер астына орналастыру және оны тістеу
50
Бала 13 жаста. 13 және 23 тістердің вестибулярлы орналасуы анықталды. Тіс қатарында оларға сауыт енінің 3/4-не орын жеткіліксіз. Қалған тістер қалыпты жымдасады. Емдеу жоспарын таңдаңыз:
бірінші премолярды жұлу және ит тістерді дұрыс орналастыру
51
12 жастағы жасөспірім спорттық жарақат нәтижесінде 11 тісті жоғалтуға байланысты эстетикалық бұзылыстарды жою үшін ортодонтқа келді. Объективті: ортаңғы сызықтың оң жаққа ығысуы, 21 тістің мөлшері 9 мм; 11 тіске орынның жетіспеушілігі - 3 мм. Оң жақта жымдасу - төмпешікті, сол жақта - фиссуралы-төмпешікті. Шаралар жоспарын таңдаңыз:
орталық күрек тістің еніне сәйкес орынды жасау
52
Бала 5 жаста, асқынған тіс жегісі бойынша 74, 75 тістері жұлынды. Ортодонтиялық көмек түрін таңдаңыз:
жасанды тістері бар алмалы протез
53
Күрек тістердің осі бойынша бұрылуы үшін алмалы ортодонтиялық аппараттарды таңдаңыз:
вестибулярлы доғасы және итеруші серіппесі бар пластинкалар
54
Бала 7 жаста. Шағымы: сөйлеудің, тағамды тістеудің бұзылысы. Тістесуді қараған кезде күрек тістер арасында 5 мм вертикальды саңылау анықталды, барлық қалған тістер қалыпты жымдасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
жоғарғы және төменгі күрек тістерге ілмектері бар каппа және жақаралық күш
55
10 жастағы балада терең тістесу. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Катц аппараты
56
Тілдің орналасуын қалпына келтіру үшін жаттығудың түрлерін таңдаңыз:
тілдің ұшымен таңдайды сипау
57
12 жастағы балада дистальды тістесу. Диагнозды нақтылау үшін клиникалық сынаманы таңдаңыз:
Эшлер-Битнер сынамасы
58
13 жастағы жасөспірім. Қараған кезде: беті симметриялы, профилі – тік. Ауыз қуысында: 55, 53, 63, 65 тістерді есептемегенде тіс формуласы жасына сәйкес, бірінші тұрақты азу тістері аймағындағы арақатынас нормогнатикалық. Диагностиканың алғашқы әдісін таңдаңыз:
рентгенологиялық
59
8 жастағы баланың ата-анасы эстетикалық кемістікке шағымдануда. Беті ұзарған және тар. Ауыз қуысында: жоғарғы және төменгі күрек тістердің тығыз орналасуы, бірінші молярлардың жымдасуы - нормогнатикалық. Жоғарғы күрек тістердің ендерінің қосындысы=36 мм; төменгі күрек тістердің ендерінің қосындысы =26 мм. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
Хотц бойынша кезекпен жұлу
60
Бала 14 жаста. Фронтальды прогениялық тістесу диагнозы қойылды. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Энгель аппараты – жылжымалы
61
Шайнау қызметін қалпына келтіру әдісі болып табылады:
ауыз қуысын уақытында сауықтыру және протездеу
62
Этиологиясын ескере отырып, тістерге, тіс қатарларына, тістесуге қатысты морфологиялық өзгерістер болатын ТЖА жіктелісі:
Калвелис
63
Бала 5 жаста, самай-төменгі жақ буыны қозғалысының шектелуі бойынша диспансерлік бақылауда. Анамнезінде дүниеге келген кезде жарақат. Қараған кезде ауыз ашылуы шектеулі, беттің төменгі үштен бір бөлігінің дамымауы. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
сүйекті анкилоз
64
Самай-төменгі жақ буыны тіндерін қабат-қабат зерттеу әдісін болжаңыз:
томография
65
Бала 10 жаста. Бетін қараған кезде: беті симметриялы, беттің төменгі үштен бір бөлігі алдыға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғының алдында орналасады. Мұрын ерін қатпарлары айқын. Бүйір тістердің қатынасы: 16, 26 тістердің алдыңғы ұрттық төмпешіктері төменгі тістердің ұзына бойы фиссурасында орналасады. Фронтальды бөлімде төменгі тістер жоғарғылардың алдында орналасады. Күрек тістердің ортаңғы сызығы солға ығысқан. Осы патологияның себебін болжаңыз:
жоғарғы ерінді тістеу әдеті
66
Шынайы прогенияның анықтамасы болып табылады:
төменгі жақтың үлкеюі
67
Науқас 14 жаста. Объективті: Иектің айқын алдыға шығуы. Беттің төменгі үштен бір бөлігі ұзарған, алдыға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғыдан басым. Дәрігер-ортодонтта емдеу нәтижесіз. Ауыз қуысында кері күрек тістік жабылу, бүйір тістердің қатынасы - Энгль бойынша ІІІ класс. Осы патологияның этиологиялық факторын болжаңыз:
тұқымқуалаушылық фактор
68
Бала 6,5 жаста. Алдын ала қаралу кезінде төменгі ерінді тістесу әдеті анықталды. Дәрігердің әрекетін болжаңыз:
2-ші топқа диспанлік есепке алу
69
Нақуас 9 жаста. Объективті: иектің аз ғана шығуы, беттің төменгі үштен бір бөлігі өзгерген. Ауыз қуысында: жоғарғы тіс доғасының өзгеруі, алдыңғы бөлімде тістердің тығыз орналасуы, аз ғана күрек тістік жабылу бар. Нақты диагноз қою үшін функицональды сынаманы болжаңыз:
Ильина-Маркосян сынамасы
70
Бала 10 жаста. Қараған кезде 75 және 85 тістерінің уақытынан бұрын жұлынуы анықталды. Тістердің ауысуы мерзімінде. Дәрігердің әрекетін болжаңыз:
кламмерсіз алмалы протез дайындау Изготовить бескламмерный съемный протез
71
Бүйір тістер арасында қашықтықтың болуымен сипатталатын симптомды болжаңыз:
трема
72
1 немесе 2 жасанды күрек тістері бар кеңейтетін алмалы протезді қолдану кезінде бүйір тістердің сауыттарын аппараттың негізін жабады:
барлық тіл жағын
73
Науқас 14 жаста косметикалық ақауға, үнемі ауызының құрғауына, тамақты тістеу және шайнау қиындығына, сөйлеу кезінде анық сөйлеп алмауына шағымданып келді. Қарау кезінде беттің төменгі бөлігінің ұзаруы, аузы жартылай ашық, иек, мұрын ерін бүктемінің жазықтануы, жақ өсіндісінің қысқаруы төменгі жақ бұрышының үлкеюі. Ауыз қуысында жоғарғы тіс қатарының қүрт тарылуы және төменгі жақтың кеңеюі,таңдай күмбезі биік,тіл көлемі ұлғаймаған. Күрек тістердің аймағындағы тік саңылаудың көлемі -5 мм. Ортодонтиялық аппараттың түрін болжаңыз:
Хербст-Кожакару аппараты
74
Науқас 10 жаста. Ауыз қуысында фронтальды тістердің тік тістесу типі бойынша. Бүйір бөліктерде тістер қарама қатынасы бұзылмаған, екі жағында да тіс альвеолярлы ұзару. Ортодонтиялық аппараттың түрін болжаңыз:
+ жоғарғы жаққа шайнау валигі бар пластинка//
75
8 жастағы балада дистальды тістесу. Күрек тістер арасында сагиттальды саңылауды анықтау үшін өлшеуші нүктелерді таңдаңыз:
жоғарғы күрек тістердің вестибулярлы беткейінен төменгілердің вестибулярлы беткейіне дейін
76
Ауру 12 жаста. Дұрыс сөйлей алмауына шағымданады. Аузы жартылай ашық. Тіс қатарларын қарағанда алдыңғы бөлікте шамасы 6 мм сагиттальды саңылау бар екені анықталады. Жоғарғы фронтальды тістер төменгі алдыңғы тістерді жауып тұрады. Тыныс алуы ауызбен. Бала төменгі ерінді тістеу әдеті бар. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
ь Катц тістеу пластинкасы
77
Балалардың сүт тістесуінің қалыптасу мезгілінде пайда болған терең тістесу ерте белгілері бар балаларды емдеу әрекетін таңдаңыз:
тістердің жымдасуын алдыңғы артқы бағытта дұрыстау
78
Бала 7 жаста. Алдын ала қараған кезде жоғарғы жақта барлық уақытша молярлардың болмауы анықталды. Төменгі күрек тістер таңдайдың кілегей қабығымен байланысады. Дәрігердің әрекетін таңдаңыз:
алмалы пластинады протез дайындау
79
Науқас 14 жаста косметикалық ақауға, аузында тұрақты құрғауына, тағамды тістеу мен шайнаудың қиындауына, сөйлеу кезінде дыбыстарды айтудың айқын еместігіне шағымданады. Қараған кезде: беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігі ұзарған, аузы жартылай ашық, иек және мұрын ерін қатпарларының тегістелуі, жақ тармағының қысқаруы, төменгі жақ бұрышының ұлғаюы. Ауыз қуысында: жоғарғы тіс қатарының айқын тарылуы және төменгінің жазықталуы, таңдай күмбезі жоғары, мөлшері үлкеймеген. Күрек тістер аймағында вертикальды саңылаудың мөлшері - 5 мм. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Хербста-Кожакару аппараты
80
10 жастағы балада төменгі жақтың ығысуы бар. Ажырату диагностикасы үшін қолданылатын клиникалық сынаманы таңдаңыз:
Ильина-Маркосян сынамасы
81
Ұйқы кезінде басының астына қолын қою және төменгі жаққа басу жағымсыз әдеті нәтижесінде қалыптасады: Латеральді канат тәрізді бұлшық етті функциональді нығайтуға бағытталған жаттығулар негізінде емдеу үшін қолданылады:
төменгі жақтың жанына ығысуы
82
Мезиальды (антериальды) тістесудің негізгі клиникалық белгісі болып табылады:
Энгльдің IІI класс бойынша бірінші тұрақты молярлардың қатынасы
83
3 жастағы балада мезиальды баспалдақтың болуы және төменгі жақты алға ығыстыру әдеті бар. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
84
Науқас 12 жаста, клиникаға алдыңғы бөлімде тістер жымдасуының болмауы шағымымен келді. Анамнезінен: 10 айға дейін емшекпен қоректендірген, ұзақ уақыт төменгі ерінді тістеді. Қараған кезде беттің конфигурация бұзылыстары анықталды: беттің төменгі үштен бір бөлігінің ұзаруы, мұрын ерін және иек қатпарларының тегістелуі, еріннің жымдаспауы. Жоғарғы жақ фронтальды бөлімде ұзарған, төменгі жақ жазықталған, жоғарғы жақта альвеолярлы өсінділер шамадан тыс дамыған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
ашық тістесу
85
9 жастағы бала тағамды қиын тістеуге шағымданады. Объективті: беттің төменгі бөлігінің ұзаруы, ауыздың айналмалы бұлшықетінің ширығуы, мұрын ерін қатпарларының тегістелуі. Тістесу кезеңі ерте ауыспалы. Жоғарғы тіс қатары ершік тәрізді, төменгі - трапеция тәрізді. Алдыңғы тістер арасында вертикальды саңылау 6 мм. Алғашқы диагнозды таңдаңыз:
ашық тістесу
86
Бала 3 жаста. Дәрігер-ортодонттың қабылдауында анамнез жинау кезінде баланы жұмсақ, үгітілген тағаммен тамақтандыратыны анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
терең тістесу
87
Бала 13 жаста. Төменгі күрек тістердің кесу жиектері қатты таңдайдың кілегей қабығымен жанасады, жоғарғы жақтың бірінші тұрақты молярының медиальды ұрттық төмпешігі аттас антаносттің вестибулярлы беткейінде көлденең жүлгесінде орналасады, Алғашқы диагнозды болжаңыз:
орташа дәрежелі терең тістесу
88
Бала 6,5 жаста. Қараған кезде алдыға шығыңқы төменгі ерін және иек анықталады. Төменгі алдыңғы тістер жоғарғыларды жабады, бүйір тістер әртүрлі төмпешіктермен жымдасады, төменгі ит тістердің төмпешіктері айқын. Жоғарғы және төменгі тіс қатарының формасы жартылай шеңбер. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мәжбүрлі прогениялық тістесу
89
Бала 6 жаста. Бірінші тұрақты молярлар әртүрлі төмпешіктермен жымдасады. 73 және 83 тістердің төмпешіктері айқын. Жоғарғы және төменгі тіс қатарының формасы дұрыс. Л.В.Ильина-Маркосян жіктелісі бойынша алғашқы диагнозды болжаңыз:
мәжбүрлі прогениялық тістесу
90
6 жастағы балада алақанмен иекті таяну жағымсыз әдеті бар. Осы жағымсыз әдет әкелетін алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
91
7 жастағы баланы тексеру кезінде орталық окклюзияда тістердің жымдасуы кезінде жоғалатын беттің асимметриясы анықталды. Асимметрияның себебін болжаңыз:
тістесудің бұзылысы
92
Бала 5 жаста. Баланың әкесі төменгі жақтың шынайы макрогнатиясы бойынша ортодонтиялық емдеуде болған. Дәрігерлік әрекетті таңдаңыз:
атқа қиғаш күші бар иектік пращаны қолдану
93
Науқас 15 жаста. Диагноз: Ашық тістесу, гнатикалық түрі. Зерттеу әдісін таңдаңыз:
телерентгенография
94
Бала 9 жаста. Ата-анасы орталық күрек тістердің алдыға шығуы және олардың төменгі ерінде орналасуы шағымымен келді. Анамнезінен балалық шақта әртүрлі аурулармен ауырған. Соңғы кезде төменгі ернін тістейді. Тұқымқуалаушылық ерекшеліксіз. Объективті: беттік белгілер, еріндері жымдаспайды, аузы жартылай ашық, иек қиғаш, төменгі ерін жоғарғы күрек тістердің артында орналасады. Аралас ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Гуляева аппараты
95
Брюкль аппараты құрылымының негізін таңдаңыз:
төменгі жаққа иілгіш жазықтығы, вестибулярлы доғасы бар
96
13 жастағы жасөспірім. Эстетикалық кемістікке шағымдануда. Сыртқы қараған кезде: беті симметриялы, ауытқу белгілері байқалмайды. Ауыз қуысында: 11, 21 тістер осьтері бойынша бұралған, 12, 22 тістер таңдайда орналасқан, 13, 23 – вестибулярлы бағытта орналасқан. Зерттеу әдісін таңдаңыз:
апикальды базистің даму дәрежесі
97
Бала 7 жаста. Шағымы сөйлеудің, тағамды тістеудің бұзылысы. Тістесуді қараған кезде күрек тістер арасында 5 мм вертикальды саңылау, барлық қалған тістер қалыпты жағдайға сәйкес жымдасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
жоғарғы және төменгі күрек тістерге ілмектері бар каппа және жақаралық күш
98
Уақытша тістесу кезеңінде прогнатиялық тістесуді емдеу үшін ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз
вестибулярлы доғасы бар пластинка
99
Вестибулярлы пластинканы қолдануға көрсеткішті таңдаңыз:
ерін жымдасуының бұзылысы
100
Науқас 12 жаста. Объективті: 13 және 23 тістер тіс доғасынан тыс, вестибулярлы орналасқан. Вестибулярлы доғада 13 және 23 тістер сауыттарының барлық көлемі бойымен М-тәрізді кламмерлері бар кеңейтетін пластинка дайындалды. Тістерді ығыстыру сипатын таңдаңыз:
тістердің түбірлерін ығыстыру
問題一覧
1
Брюкльдің ортодонтиялық құрылымымен емдеу кезінде шараны болжаңыз:
иілу-тістеу жазықтықтығының перебазировкасы
2
Бала 13 жаста Дұрыс емес тістесуге шағымданады. Беті симметриялы, жоғарғы ерін төмен түскен, иегі алға ығысқан. Бүйір ТРГ-да жоғарғы жақтың микрогнатиясы анықталады. Төменгі жақтың мөлшері қалыпты. Вертикальды типті өсу байқалады. Алғашқы диагнозды болжаңыз
мезиальді тістесу
3
Ер бала 9 жаста. Кешенді зерттеу негізінде "Жоғарғы жақтың бүйір бөлімінде тіс альвеолярлы ұзарумен негізделген тіс қатарларының дизокклюзиясы" диагнозы қойылды. Қараған кезде жұтыну, сөйлеу кезінде, сонымен қатар физиологиялық тыныштың жағдайында тіл алдыңғы тістер арасында орналасады. Емдеу шаралардың жоспарын таңдаңыз:
төменгі жаққа окклюзионды бастырмасы және тілге тірегі бар пластинка
4
Бала 7 жаста. Ауыз қуысын сауықтырғаннан кейін мектеп стоматологымен жолданды. Сыртқы қарау кезінде беттің аз ғана асимметриясы анықталады. Ауыз қуысында: аралас тістесу бірінші жартысы, бүйір бөлімдерде аз ғана кері жабылу. Науқасты емдеу әрекетін таңдаңыз
уақытша молярлардың төмпешіктерін егеу
5
Бала 5 жаста Тілді сору нәтижесінде вертикальды күрек тістің дизокклюзия қалыптасуда. Бірінші ретті емдеу әдісін таңдаңыз:
жағымсыз әдеттерді жою
6
Қыз бала 10 жаста, эстетикалық кемістікке шағымданады. Сырт қарағанда: бетінің профилі дөңес, иегі кесілген, тыныс алуы аралас, жұтуы инфантильді. Клиникалық сынама жүргізгенде беттің профилі жақсарады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз
андрезен-Гойпль активаторы
7
Қыз бала 12 жаста Ата-анасы төменгі еріндерін тістеп ала беруіне шағымданады. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау 13 мм, жоғарғы күрек тістердің протрузиясы және төменгі күрек тістердің ретрузиясы. Цефалометриялық талдау негізінде ІІ класс, 1 подкласс, көлден типті өсу деп дивгноз қойылды. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
тістерді жұлмай ортодонтиялық емдеу
8
Науқас 15 жаста, алдыңғы тістер арасында саңылаудың болуына шағымданады. Сыртқы қарау кезінде еріндер күштеніп жымдасады, иекте - оймақ симптомы. Ауыз қуысында: фронтальды бөлімде 3 мм вертикальды саңылау. Бірінші ретті емдеу әдісін таңдаңыз:
жұтыну және тыныс алу қызметтерін қалпына келтіру
9
Бала 5 жаста. Тілді сору нәтижесінде вертикальды күрек тістік дизокклюзия қалыптасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
крауздың вестибулооральды пластинкасы
10
Бала 8 жаста. Беті симметриялы, мезоцефалитикалық түрде. Профилі - тіке. Ауыз қуысын қараған кезде: ауыспалы тістесу, бейтарап окклюзия, жоғарғы тіс қатарының екі жақты тарылуы. Емдеу әдісін таңдаңыз:
кеңейтетін винті бар пластинка
11
Бала 5 жаста. Беті симметриялы, мезоцефалитикалық түрде. Профилі - тіке. Ауыз қуысын қараған кезде: уақытша тістесу, жоғарғы бүйір тістердің ұрттық төмпешіктері төменгі аттас тістердің ұзына бойы фиссурасында орналасады. Емдеу әрекетін таңдаңыз:
қажалмаған төмпешіктерді егеу
12
10 жастағы балада ит тістердің супраокклюзиясы бар. Вестибулярлы доғаның М-тәрізді иілуін қолдануға көрсеткішті таңдаңыз:
тістерді вертикальды шығару
13
Науқас 25 жаста. Шағымы тағамды қиындап тістеуіне. Сыртқы қарау кезінде: беті долихоцефалитикалық түрде. Беттің төменгі үштен бір бөлігі ұзарған, еріндері жымдаспаған. Ауыз қуысын қарау: жоғағы және төменгі жақ тістері арасында контакттардың толық болмауы, тек екінші молярлар жымдасады. Емдеу жоспарын таңдаңыз:
тістерді жұлусыз ортодонтиялық емдеу//
14
Бала 5 жаста. Ата-анасының шағымы жағымсыз әдетке:сол қолдың бас бармағын сору. Беті ерекшеліксіз, тыныс алуы - аралас. Күрек тістер арасында вертикальды саңылау - 2 мм. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
жағымсыз әдеттерді жою, тыныс алу қызметін қалпына келтіру
15
10 жастағы бала. Ата-анасы күрек тістері арасындағы саңылауларға шағым етеді. Бет-әлпетінде қандай да бір ауытқу нышаны байқалмайды. Ауыз қуысында: аралас тістесудің екінші кезеңі, жоғарғы ерін үзбесі дубликатура тәрізді болып, альвеолааралық емізікшеге еніп кеткен, диастема бар. Ақпаратты зерттеу әдісін таңдаңыз:
ауыз қуысын қарау
16
Бала 5 жаста, асқынған тіс жегісі бойынша 74, 75 тістері жұлынды. Ортодонтиялық көмек түрін таңдаңыз:
жасанды тістері бар алмалы протез
17
Науқас 20 жаста, дұрыс емес тістесуге шағымданады. Объективті: беті симметриялы, оның төменгі үштен бір бөлігінің биіктігі төмендеген, иектік қатпар тереңделген. Ауыз қуысында: кіреберіс тар (3 мм), төменгі алдыңғы тістер аймағында қызылиектің кілегей қабығы қызарған, ісінген, пародонтальды қалталарды (тереңдігі 4 мм-ге дейін) зондтау кезінде қанағыштық анықталады. 36, 46 тістері жоқ, 37 және 47 тістердің ақау жағына мезиальды иілуі және 16, 26 тістердің аз ғана тіс альвеолярлы ұзаруы бар. Көлденең таңдайлық қатпарлар аймағында төменгі алдыңғы тістердің таңбалары көрінеді. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
қызылиектің қабынуға қарсы емі
18
Науқас 12 жаста, эстетикалық кемістікке шағымданады. Сыртқы қарау кезінде беттің төменгі үштен бір бөлігінің төмендеуі байқалады, супраментальды қатпар тереңделген. Ауыз қуысында: жоғарғы тістер төменгілерді сауыт биіктігіне жабады, бірінші молярлар бойынша жымдасу бейтарап (Энгль бойынша І класс). Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
тістеу алаңы бар пластинкасы
19
Ер бала 12 жаста. Ата-анасы баласының төменгі ернін тістеуіне шағымданады. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау 13 мм; жоғарғы күрек тістердің протрузиясы, төменгі күрек тістердің ретрузиясы. Цефалометриялық талдау негізінде қаңқалық ІІ класс, горизонтальды өсу типі бар І подкласс диагнозы ұойылды. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
механикалық әсер ететін аппараттар
20
Бала 5 жаста. Тістесуі уақытша. Мәжбүрлі прогениялық тістесу анықталды. Рациональды дәрігерлік әрекетті таңдаңыз:
73 және 83 тістердің қажалмаған төмпешіктерін егеу
21
Жаңа туған нәрестеде төменгі жақтың физиологиялық орналасуы болып табылады:
дистальды
22
Баланың тіс протездеріне қойылатын талаптарға жатады:
аллергиялық реакциялар мен стоматиттерді тудырмауы
23
Шайнау қызметін қалпына келтіру әдісі болып табылады:
ауыз қуысын уақытында сауықтыру және протездеу
24
Тіс қатарында тістердің орналасуының өзара өзгеруін сипаттайтын термин болып табылады:
транспозиция
25
6-жастағы баланың екінші сүт молярлары дистальды беткейлерінің орналасуын болжаңыз:
бір горизонтальды жазықтықта
26
6 айлық бала, үлкен тесігі бар бөтелкеден қоректендіріледі. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальды тістесу
27
Бала 3 жаста. Балалар бақшасындағы тәрбиешісі баланың қолын ұртының астына қойып, бір бүйірде жататынын байқаған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
айқасқан тістесу
28
5 жастағы балада қанағаттанарлық пропорциялары бар жоғары өсу, бірақ үлкен аяқтары мен қолдары, беттің ұзарған формасы және төменгі жақтың шығуы байқалады. Төменгі жақтың жоғары көтерілуші тармағының және тілдің биіктігі үлкейген. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
29
Науқас 12 жаста, клиникаға алдыңғы бөлімде тістер жымдасуының болмауы шағымымен келді. Анамнезінен: 10 айға дейін емшекпен қоректендірген, ұзақ уақыт төменгі ерінді тістеді. Қараған кезде беттің конфигурация бұзылыстары анықталды: беттің төменгі үштен бір бөлігінің ұзаруы, мұрын ерін және иек қатпарларының тегістелуі, еріннің жымдаспауы. Жоғарғы жақ фронтальды бөлімде ұзарған, төменгі жақ жазықталған, жоғарғы жақта альвеолярлы өсінділер шамадан тыс дамыған. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
ашық тістесу
30
7,5 жастағы балада асқынған тіс жегісі бойынша 85 тісі жұлынған. Балада мүмкін асқынуды болжаңыз:
46 тістің мезиальды ығысуы
31
Науқас 12 жаста. Сөйлеудің бұзылысына шағымданады, аузы жартылай ашық. Науқаста тіс қатарларын қараған кезде 6 мм сагиттальды саңылау анықталды. Фронтальды жоғарғы тістер толық төменгі алдыңғы тістерді жабады. Тыныс алуы ауыз арқылы. Бала төменгі ерінді тістейді. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
дистальды тістесу
32
Бала 3 жаста. Дәрігер-ортодонттың қабылдауында анамнез жинау кезінде баланы жұмсақ, үгітілген тағаммен тамақтандыратыны анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз://
терең тістесу
33
Бала 5 жаста. Балалар бақшасында стоматологпен алдын ала қаралу кезінде тіл үзбесінің тәжі айқын байқалатыны, тілдің ұшына жақын орналасатындығы және оның қозғалысын шектейтіні анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальдытістесу
34
Жоғарғы жақ апикальды базисінің енін анықтау орнын болжаңыз:
ит тістер мен премолярлардың түбір ұштары арасында
35
Науқас 7 жаста, дәрігер-ортодонтта прогениялық тістесу бойынша емделуде. Жарты жыл бұрын Брюкль аппараты орналастырылған. Бір ай мерзімінде алдыңғы тістер арасында вертикальды саңылаудың болуын анықтады. Объективті: алдыңғы тістер арасындағы вертикальды саңылау – 4 мм. Бүйір бөлімде окклюзия кілті қалыптастырылды. Осы науқасты емдеу кезінде дәрігердің қателігін болжаңыз:
аппаратты иілу жазықтығының сәйкес еместігі
36
Бала 6 жаста. Дәрігер-ортодонтта емделуде. 1 жыл мерзімінде түнгі уақытта иекті пращаны қолданылады, бірақ емдеуде жетістік жоқ. Қараған кезде: төменгі ерін сәл шығыңқы. Алдыңғы тістер арасында тремалар. Тіс қатарлары формасы бойынша жартылай шеңберге жақындайды. Фронтальды бөлімде тістесу – кері күрек тістік. Бүйір тістердің қатынасы бұзылмаған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мезиальды тістесу
37
Бала 10 жаста. Қараған кезде: беті симметриялы, беттің үштен бір бөлігі алға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғының алдында орналасады. Мұрын ерін қатпарлары айқын. Бүйір тістердің қатынасы: 16, 26 тістердің алдыңғы ұрттық төмпешіктері төменгі тістердің көлденең фиссураларында орналасады. Фронтальды бөлімде төменгі тістер жоғарғылардың алдында орналасады. Күрек тістердің ортаңғы сызығы солға ығысқан. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мезиальды тістесу
38
Бала 8 жаста. Қос иек, құс бет. Жоғарғы фронтальды тістердің протрузиясы, уақытша бүйір тістердің төмпешіктері қажалған, молярлар 2 класс бойынша жымдасады. Готикалық таңдай. Тісжақ жүйесінің рентгенологиялық жағдайы қалыпты. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
дистальды тістесу
39
15 жастағы жасөспірім эстетикалық кемістікке шағымдануда. Сыртқы қарағанда: беті – тар, басының формасы долихоцефаликалық. Ауыз қуысында: күрек тістер осьтері бойынша бұрылған және тығыз орналасқан, жоғарғы күрек тістердің енінің қосындысы – 36 мм; төменгі күрек тістердің – 24 мм. Жоғарғы және төменгі күрек тістер мөлшерлерінің пропорциональдығын анықтау әдісін болжаңыз:
Тон
40
10 жастағы баланың ата-анасы эстетикалық жетіспеушілікке шағымданады. Сыртқы қараған кезде беттің аз ғана асимметриясы анықталады. Ильин-Маркосян бойынша клиникалық сынамалар анықталмады. Ауызішілік қараған кезде: орталық күрек тістер арасындағы ортаңғы сызық ығыспаған. 46, 45, 44, 43 тістер 16,15,14,13 тістерді жабады. Сагиттальды жазықтықта бүйір тістердің қатынасы нормогнатикалық. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
біржақты ұрттық айқасқан тістесу
41
Коркхауз әдісімен анықталатын тіс қатарының деформациясын болжаңыз:
сагиттальды бағытта тіс қатарының деформациясы
42
Бала 7 жаста. Төменгі ерні алға шығыңқы. Төменгі алдыңғы тістер протрузия жағдайында, диастема және тремалар. Сагиттальды күрек тісаралық саңылау 3 мм, бүйір тістер қалыпты жымдасады. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
фронтальды прогения
43
10 жастағы бала. Қараған кезде: тұрақты бірінші молярлар аймағында Энгльдің III класы бойынша жымдасу, клиникалық функциональды сынама жүргізгенде бала тістерін тік қатынасқа жылжыта алмайды. Қосымша зерттеу әдісін таңдаңыз:
телерентгенография
44
18 жастағы қыз. Басының формасы долихоцефаликалық. Ауыз қуысында: жоғарғы және төменгі күрек тістердің тығыз орналасуы. Жақ сүйектерінің апикальды базистерінің биометриялық өлшеуі ені және ұзындығының II дәрежелі қысқаруын көрсеткен. Ортодонтиялық емдеу әдісін қолданыңыз:
бөлек тістерді жұлу
45
11 жастағы қыз баланың ата-анасы тістесуінің дұрыс еместігіне шағымданады. Объективті: беті симметриялы, иегі артқа кесілген. Қол сүйектерінің рентгенограммасы бойынша пуберттатты кезеңнің басы. Тіс формуласы жасына сәйкес. Бүйірден алынған телерентгенограммада төменгі жақ сүйегінің мөлшерінің кішірейгені анықталған. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
андрезен-Гойпль активаторы
46
8,5 жастағы бала, ауыз қуысын сауықтандырғаннан кейін ортодонт-дәрігерге жіберілген. Сыртқы қарағанда профилі - дөңес. Тіс қатарларының жымдасуы кезінде жоғарғы тістер төменгі ерінде орналасқан. Ауыз қуысында: сагиттальды саңылау- 4 мм. Төменгі күрек тістердің кескіш жиектері таңдайдың кілегей қабығына тиіп тұр. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
френкельдің I-тип қызмет реттеушісі
47
5 жастағы бала. Беті симметриялы, бетінің төменгі бөлігінің биіктігі азайған. Ауыз қуысында: жоғарғы күрек тістер төменгі күрек тістерді сауыттары биіктігінде жауып тұр, екінші уақытша молярлардың дистальды беткейлері бірдей вертикальды жазықтықта орналасқан. Ортодонтиялық аппарат түрін таңдаңыз:
мюлеман пропульсоры
48
7 жастағы балада кері күрек тістік жабылу кезінде прогениялық тістесу. Ортодонтиялық аппараттың құрылымын таңдаңыз:
брюкль аппараты
49
4 жастағы балада мезиальды окклюзия. Жаттығудың түрлерін таңдаңыз://
төменгі ерінді жоғарғы тістер астына орналастыру және оны тістеу
50
Бала 13 жаста. 13 және 23 тістердің вестибулярлы орналасуы анықталды. Тіс қатарында оларға сауыт енінің 3/4-не орын жеткіліксіз. Қалған тістер қалыпты жымдасады. Емдеу жоспарын таңдаңыз:
бірінші премолярды жұлу және ит тістерді дұрыс орналастыру
51
12 жастағы жасөспірім спорттық жарақат нәтижесінде 11 тісті жоғалтуға байланысты эстетикалық бұзылыстарды жою үшін ортодонтқа келді. Объективті: ортаңғы сызықтың оң жаққа ығысуы, 21 тістің мөлшері 9 мм; 11 тіске орынның жетіспеушілігі - 3 мм. Оң жақта жымдасу - төмпешікті, сол жақта - фиссуралы-төмпешікті. Шаралар жоспарын таңдаңыз:
орталық күрек тістің еніне сәйкес орынды жасау
52
Бала 5 жаста, асқынған тіс жегісі бойынша 74, 75 тістері жұлынды. Ортодонтиялық көмек түрін таңдаңыз:
жасанды тістері бар алмалы протез
53
Күрек тістердің осі бойынша бұрылуы үшін алмалы ортодонтиялық аппараттарды таңдаңыз:
вестибулярлы доғасы және итеруші серіппесі бар пластинкалар
54
Бала 7 жаста. Шағымы: сөйлеудің, тағамды тістеудің бұзылысы. Тістесуді қараған кезде күрек тістер арасында 5 мм вертикальды саңылау анықталды, барлық қалған тістер қалыпты жымдасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
жоғарғы және төменгі күрек тістерге ілмектері бар каппа және жақаралық күш
55
10 жастағы балада терең тістесу. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Катц аппараты
56
Тілдің орналасуын қалпына келтіру үшін жаттығудың түрлерін таңдаңыз:
тілдің ұшымен таңдайды сипау
57
12 жастағы балада дистальды тістесу. Диагнозды нақтылау үшін клиникалық сынаманы таңдаңыз:
Эшлер-Битнер сынамасы
58
13 жастағы жасөспірім. Қараған кезде: беті симметриялы, профилі – тік. Ауыз қуысында: 55, 53, 63, 65 тістерді есептемегенде тіс формуласы жасына сәйкес, бірінші тұрақты азу тістері аймағындағы арақатынас нормогнатикалық. Диагностиканың алғашқы әдісін таңдаңыз:
рентгенологиялық
59
8 жастағы баланың ата-анасы эстетикалық кемістікке шағымдануда. Беті ұзарған және тар. Ауыз қуысында: жоғарғы және төменгі күрек тістердің тығыз орналасуы, бірінші молярлардың жымдасуы - нормогнатикалық. Жоғарғы күрек тістердің ендерінің қосындысы=36 мм; төменгі күрек тістердің ендерінің қосындысы =26 мм. Емдеу шараларының жоспарын таңдаңыз:
Хотц бойынша кезекпен жұлу
60
Бала 14 жаста. Фронтальды прогениялық тістесу диагнозы қойылды. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Энгель аппараты – жылжымалы
61
Шайнау қызметін қалпына келтіру әдісі болып табылады:
ауыз қуысын уақытында сауықтыру және протездеу
62
Этиологиясын ескере отырып, тістерге, тіс қатарларына, тістесуге қатысты морфологиялық өзгерістер болатын ТЖА жіктелісі:
Калвелис
63
Бала 5 жаста, самай-төменгі жақ буыны қозғалысының шектелуі бойынша диспансерлік бақылауда. Анамнезінде дүниеге келген кезде жарақат. Қараған кезде ауыз ашылуы шектеулі, беттің төменгі үштен бір бөлігінің дамымауы. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
сүйекті анкилоз
64
Самай-төменгі жақ буыны тіндерін қабат-қабат зерттеу әдісін болжаңыз:
томография
65
Бала 10 жаста. Бетін қараған кезде: беті симметриялы, беттің төменгі үштен бір бөлігі алдыға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғының алдында орналасады. Мұрын ерін қатпарлары айқын. Бүйір тістердің қатынасы: 16, 26 тістердің алдыңғы ұрттық төмпешіктері төменгі тістердің ұзына бойы фиссурасында орналасады. Фронтальды бөлімде төменгі тістер жоғарғылардың алдында орналасады. Күрек тістердің ортаңғы сызығы солға ығысқан. Осы патологияның себебін болжаңыз:
жоғарғы ерінді тістеу әдеті
66
Шынайы прогенияның анықтамасы болып табылады:
төменгі жақтың үлкеюі
67
Науқас 14 жаста. Объективті: Иектің айқын алдыға шығуы. Беттің төменгі үштен бір бөлігі ұзарған, алдыға шығыңқы, төменгі ерін жоғарғыдан басым. Дәрігер-ортодонтта емдеу нәтижесіз. Ауыз қуысында кері күрек тістік жабылу, бүйір тістердің қатынасы - Энгль бойынша ІІІ класс. Осы патологияның этиологиялық факторын болжаңыз:
тұқымқуалаушылық фактор
68
Бала 6,5 жаста. Алдын ала қаралу кезінде төменгі ерінді тістесу әдеті анықталды. Дәрігердің әрекетін болжаңыз:
2-ші топқа диспанлік есепке алу
69
Нақуас 9 жаста. Объективті: иектің аз ғана шығуы, беттің төменгі үштен бір бөлігі өзгерген. Ауыз қуысында: жоғарғы тіс доғасының өзгеруі, алдыңғы бөлімде тістердің тығыз орналасуы, аз ғана күрек тістік жабылу бар. Нақты диагноз қою үшін функицональды сынаманы болжаңыз:
Ильина-Маркосян сынамасы
70
Бала 10 жаста. Қараған кезде 75 және 85 тістерінің уақытынан бұрын жұлынуы анықталды. Тістердің ауысуы мерзімінде. Дәрігердің әрекетін болжаңыз:
кламмерсіз алмалы протез дайындау Изготовить бескламмерный съемный протез
71
Бүйір тістер арасында қашықтықтың болуымен сипатталатын симптомды болжаңыз:
трема
72
1 немесе 2 жасанды күрек тістері бар кеңейтетін алмалы протезді қолдану кезінде бүйір тістердің сауыттарын аппараттың негізін жабады:
барлық тіл жағын
73
Науқас 14 жаста косметикалық ақауға, үнемі ауызының құрғауына, тамақты тістеу және шайнау қиындығына, сөйлеу кезінде анық сөйлеп алмауына шағымданып келді. Қарау кезінде беттің төменгі бөлігінің ұзаруы, аузы жартылай ашық, иек, мұрын ерін бүктемінің жазықтануы, жақ өсіндісінің қысқаруы төменгі жақ бұрышының үлкеюі. Ауыз қуысында жоғарғы тіс қатарының қүрт тарылуы және төменгі жақтың кеңеюі,таңдай күмбезі биік,тіл көлемі ұлғаймаған. Күрек тістердің аймағындағы тік саңылаудың көлемі -5 мм. Ортодонтиялық аппараттың түрін болжаңыз:
Хербст-Кожакару аппараты
74
Науқас 10 жаста. Ауыз қуысында фронтальды тістердің тік тістесу типі бойынша. Бүйір бөліктерде тістер қарама қатынасы бұзылмаған, екі жағында да тіс альвеолярлы ұзару. Ортодонтиялық аппараттың түрін болжаңыз:
+ жоғарғы жаққа шайнау валигі бар пластинка//
75
8 жастағы балада дистальды тістесу. Күрек тістер арасында сагиттальды саңылауды анықтау үшін өлшеуші нүктелерді таңдаңыз:
жоғарғы күрек тістердің вестибулярлы беткейінен төменгілердің вестибулярлы беткейіне дейін
76
Ауру 12 жаста. Дұрыс сөйлей алмауына шағымданады. Аузы жартылай ашық. Тіс қатарларын қарағанда алдыңғы бөлікте шамасы 6 мм сагиттальды саңылау бар екені анықталады. Жоғарғы фронтальды тістер төменгі алдыңғы тістерді жауып тұрады. Тыныс алуы ауызбен. Бала төменгі ерінді тістеу әдеті бар. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
ь Катц тістеу пластинкасы
77
Балалардың сүт тістесуінің қалыптасу мезгілінде пайда болған терең тістесу ерте белгілері бар балаларды емдеу әрекетін таңдаңыз:
тістердің жымдасуын алдыңғы артқы бағытта дұрыстау
78
Бала 7 жаста. Алдын ала қараған кезде жоғарғы жақта барлық уақытша молярлардың болмауы анықталды. Төменгі күрек тістер таңдайдың кілегей қабығымен байланысады. Дәрігердің әрекетін таңдаңыз:
алмалы пластинады протез дайындау
79
Науқас 14 жаста косметикалық ақауға, аузында тұрақты құрғауына, тағамды тістеу мен шайнаудың қиындауына, сөйлеу кезінде дыбыстарды айтудың айқын еместігіне шағымданады. Қараған кезде: беттің төменгі үштен бір бөлігінің биіктігі ұзарған, аузы жартылай ашық, иек және мұрын ерін қатпарларының тегістелуі, жақ тармағының қысқаруы, төменгі жақ бұрышының ұлғаюы. Ауыз қуысында: жоғарғы тіс қатарының айқын тарылуы және төменгінің жазықталуы, таңдай күмбезі жоғары, мөлшері үлкеймеген. Күрек тістер аймағында вертикальды саңылаудың мөлшері - 5 мм. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Хербста-Кожакару аппараты
80
10 жастағы балада төменгі жақтың ығысуы бар. Ажырату диагностикасы үшін қолданылатын клиникалық сынаманы таңдаңыз:
Ильина-Маркосян сынамасы
81
Ұйқы кезінде басының астына қолын қою және төменгі жаққа басу жағымсыз әдеті нәтижесінде қалыптасады: Латеральді канат тәрізді бұлшық етті функциональді нығайтуға бағытталған жаттығулар негізінде емдеу үшін қолданылады:
төменгі жақтың жанына ығысуы
82
Мезиальды (антериальды) тістесудің негізгі клиникалық белгісі болып табылады:
Энгльдің IІI класс бойынша бірінші тұрақты молярлардың қатынасы
83
3 жастағы балада мезиальды баспалдақтың болуы және төменгі жақты алға ығыстыру әдеті бар. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
84
Науқас 12 жаста, клиникаға алдыңғы бөлімде тістер жымдасуының болмауы шағымымен келді. Анамнезінен: 10 айға дейін емшекпен қоректендірген, ұзақ уақыт төменгі ерінді тістеді. Қараған кезде беттің конфигурация бұзылыстары анықталды: беттің төменгі үштен бір бөлігінің ұзаруы, мұрын ерін және иек қатпарларының тегістелуі, еріннің жымдаспауы. Жоғарғы жақ фронтальды бөлімде ұзарған, төменгі жақ жазықталған, жоғарғы жақта альвеолярлы өсінділер шамадан тыс дамыған. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
ашық тістесу
85
9 жастағы бала тағамды қиын тістеуге шағымданады. Объективті: беттің төменгі бөлігінің ұзаруы, ауыздың айналмалы бұлшықетінің ширығуы, мұрын ерін қатпарларының тегістелуі. Тістесу кезеңі ерте ауыспалы. Жоғарғы тіс қатары ершік тәрізді, төменгі - трапеция тәрізді. Алдыңғы тістер арасында вертикальды саңылау 6 мм. Алғашқы диагнозды таңдаңыз:
ашық тістесу
86
Бала 3 жаста. Дәрігер-ортодонттың қабылдауында анамнез жинау кезінде баланы жұмсақ, үгітілген тағаммен тамақтандыратыны анықталды. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
терең тістесу
87
Бала 13 жаста. Төменгі күрек тістердің кесу жиектері қатты таңдайдың кілегей қабығымен жанасады, жоғарғы жақтың бірінші тұрақты молярының медиальды ұрттық төмпешігі аттас антаносттің вестибулярлы беткейінде көлденең жүлгесінде орналасады, Алғашқы диагнозды болжаңыз:
орташа дәрежелі терең тістесу
88
Бала 6,5 жаста. Қараған кезде алдыға шығыңқы төменгі ерін және иек анықталады. Төменгі алдыңғы тістер жоғарғыларды жабады, бүйір тістер әртүрлі төмпешіктермен жымдасады, төменгі ит тістердің төмпешіктері айқын. Жоғарғы және төменгі тіс қатарының формасы жартылай шеңбер. Алғашқы диагнозды болжаңыз:
мәжбүрлі прогениялық тістесу
89
Бала 6 жаста. Бірінші тұрақты молярлар әртүрлі төмпешіктермен жымдасады. 73 және 83 тістердің төмпешіктері айқын. Жоғарғы және төменгі тіс қатарының формасы дұрыс. Л.В.Ильина-Маркосян жіктелісі бойынша алғашқы диагнозды болжаңыз:
мәжбүрлі прогениялық тістесу
90
6 жастағы балада алақанмен иекті таяну жағымсыз әдеті бар. Осы жағымсыз әдет әкелетін алғашқы диагнозды болжаңыз:
прогениялық тістесу
91
7 жастағы баланы тексеру кезінде орталық окклюзияда тістердің жымдасуы кезінде жоғалатын беттің асимметриясы анықталды. Асимметрияның себебін болжаңыз:
тістесудің бұзылысы
92
Бала 5 жаста. Баланың әкесі төменгі жақтың шынайы макрогнатиясы бойынша ортодонтиялық емдеуде болған. Дәрігерлік әрекетті таңдаңыз:
атқа қиғаш күші бар иектік пращаны қолдану
93
Науқас 15 жаста. Диагноз: Ашық тістесу, гнатикалық түрі. Зерттеу әдісін таңдаңыз:
телерентгенография
94
Бала 9 жаста. Ата-анасы орталық күрек тістердің алдыға шығуы және олардың төменгі ерінде орналасуы шағымымен келді. Анамнезінен балалық шақта әртүрлі аурулармен ауырған. Соңғы кезде төменгі ернін тістейді. Тұқымқуалаушылық ерекшеліксіз. Объективті: беттік белгілер, еріндері жымдаспайды, аузы жартылай ашық, иек қиғаш, төменгі ерін жоғарғы күрек тістердің артында орналасады. Аралас ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
Гуляева аппараты
95
Брюкль аппараты құрылымының негізін таңдаңыз:
төменгі жаққа иілгіш жазықтығы, вестибулярлы доғасы бар
96
13 жастағы жасөспірім. Эстетикалық кемістікке шағымдануда. Сыртқы қараған кезде: беті симметриялы, ауытқу белгілері байқалмайды. Ауыз қуысында: 11, 21 тістер осьтері бойынша бұралған, 12, 22 тістер таңдайда орналасқан, 13, 23 – вестибулярлы бағытта орналасқан. Зерттеу әдісін таңдаңыз:
апикальды базистің даму дәрежесі
97
Бала 7 жаста. Шағымы сөйлеудің, тағамды тістеудің бұзылысы. Тістесуді қараған кезде күрек тістер арасында 5 мм вертикальды саңылау, барлық қалған тістер қалыпты жағдайға сәйкес жымдасады. Ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз:
жоғарғы және төменгі күрек тістерге ілмектері бар каппа және жақаралық күш
98
Уақытша тістесу кезеңінде прогнатиялық тістесуді емдеу үшін ортодонтиялық аппараттың түрін таңдаңыз
вестибулярлы доғасы бар пластинка
99
Вестибулярлы пластинканы қолдануға көрсеткішті таңдаңыз:
ерін жымдасуының бұзылысы
100
Науқас 12 жаста. Объективті: 13 және 23 тістер тіс доғасынан тыс, вестибулярлы орналасқан. Вестибулярлы доғада 13 және 23 тістер сауыттарының барлық көлемі бойымен М-тәрізді кламмерлері бар кеңейтетін пластинка дайындалды. Тістерді ығыстыру сипатын таңдаңыз:
тістердің түбірлерін ығыстыру