prawo konstytucyjne - zaliczenie

W Polsce te źródła tworzą uporządkowany system elementów opierający się o zasadę hierarchiczności która zakłada: -występowanie aktów prawnych wyższego i niższego rzędu -akty prawne niższego rzędu powinny być zgodne z tymi wyższego rzędu oraz wynika na podstawie delegacji -na czele systemu stoi konstytucja

Konstytucja jest FORMALNIE najważniejszym źródłem prawa, charakteryzuje się: -bardzo ogólnym charakterem -preambuła jako uroczysty wstęp -szczególny tryb uchwalenia i zmiany -szczególna moc wiążąca

Ustawa jest FAKTYCZNIE najważniejszym źródłem prawa, charakteryzuje się: -nieograniczonym zakresem podmiotowym -normatywnym charakterem -szczególnym trybem uchwalenia i zmiany -stanowi tzw. Akt parlamentarny

Aktualnie prawa jednostki dzielimy na 2 kategorie: -prawa człowieka, np. Prawo do życia - regulowane przez akty prawa miedzynarodowego -prawa obywatelskie, np. Prawo wyborcze - regulowane przez przepisy wewnętrzne

Kreuje 3 podstawowe kategorie praw i wolności jednostki: -godność -wolność -rownosc

inaczej samoocena, wiec jej naruszeniem będzie każde działanie i zaniechanie które ta samoocenę zaniża. Często mylona z pojęciem dobrego imienia i czci. Ma charakter niezbywalny i przyrodzony.

może być postrzegana w 2 ujęciach: -ujecie dychotomiczne - państwo - jednostka -ujęciu trójstronnym - państwo - jednostka - inna jednostka

postrzegana w 3 ujęciach: -równość wobec prawa, która dzieli się na równość prawa (jednakowe przepisy dla wszystkich) oraz równość w prawie (jednakowa pozycja jednostek w procesie stosowania prawa) -równy wpływ obywateli na kształtowanie się władzy publicznej -szanse społeczno ekonomiczne powinny być wyrównane

powszechność, równość, proporcjonalność, tajność, bezpośredniość

dzieli się na: -możliwość glosowania (pełna zdolność do czynności prawnych, 18 lat, nie pozbawiony praw publicznych i wyborczych) -możliwość kandydowania

dzieli się na: -ujecie formalne (liczba głosów) -ujecie materialne (siła głosu)

dzieli się na: -wybory wielomandatowe -wybory większościowe -wybory proporcjonalne (tak wybieramy sejm, metoda d’Hondta)

to zminimalizowanie prawdopodobieństwa ujawnienia sposobu glosowania wyborcy

czyli glosowanie na KONKRETNEGO kandydata

ten termin ma wiele znaczeń: -ujecie podmiotowe-oznacza możliwość wpływania na kształtowanie się władzy publicznej -ujęcie przedmiotowe-reguluje przygotowanie, przeprowadzenie i ustalenie wyników wyboru

Jest to rzadko spotykana postać demokracji bezpośredniej. Jest to bezpośrednie glosowanie obywateli nad ważna sprawa.

-osłabianie władzy publicznej -wynik zależy od tego, w jaki sposób zadano pytanie

-ze względu na miejsce - ogólnokrajowe i lokalne -ze względu na obowiązek - obowiązkowe i nieobowiązkowe -ze względu na czas - przed decyzja albo po decyzji -ze względu na skutek - wiążące albo tylko pytające

to dominująca forma aktualnie i decydują o tym 3 przesłanki: -względy historyczne - średniowieczny sojusz mieszczaństwo feudalne -względy funkcjonalne - dwuizbowy parlament umożliwia wzajemna kontrole obu jego izb -względy administracyjne - dwuizbowy parlament umożliwia wybór każdej z izb w inny sposób

-funkcja kontrolna - objawia sie we wzajemnej kontroli obu izb oraz we wzajemnej kontroli wiekszosci parlamentarnej i opozycji -funkcja kreacyjna - możliwość wybierania przez obie izby osób wchodzących w skład organów władzy publicznej -funkcja ustawodawcza i ustrojodawcza

1. inicjatywa ustawodawcza 2. rozpatrzenie projektu ustawy 3. rozpatrzenie ustawy przez senat 4. rozpatrzenie ustawy przez prezydenta 5. publikacja

-grupie 15 posłów lub komisji sejmowej -senatowi RP -radzie ministrów -prezydentowi RP -grupie conajmniej 100 tysięcy obywateli posiadającym prawo wyborcze